چکیده مقاله
رسانه های جمعی و به ویژه شبکه های اجتماعی در دهه های اخیر به یکی از اثرگذارترین عوامل شکل دهنده نگرش ها، هنجارها و رفتارهای اجتماعی تبدیل شده اند و نقشی تعیین کننده در بازنمایی جرم، تولید ادراک عمومی از ناامنی و حتی تسهیل بسترهای ارتکاب رفتارهای مجرمانه ایفا می کنند اگرچه ارتباط میان فناوری های ارتباطی و جرم پدیده ای دیرینه در مطالعات جرم شناسی رسانه ای است، ظهور شبکه های اجتماعی با ویژگی هایی همچون تمرکززدایی، تعامل پذیری، سرعت انتشار محتوا، ناشناس ماندن کاربران و تقویت الگوریتمی اطلاعات، ابعاد تازه و پیچیده ای به این رابطه افزوده است این ویژگی ها از یک سو می تواند با عادی سازی خشونت، الگوسازی مجرمانه، اشاعه اخبار کذب، تشدید هراس اخلاقی و فراهم سازی بستر ارتکاب جرایمی نظیر کلاهبرداری های سایبری، نقض حریم خصوصی، جرایم حیثیتی و سازمان یافتگی مجرمانه، به افزایش نرخ بزهکاری و رفتارهای ضد اجتماعی منجر شود؛ و از سوی دیگر، ظرفیت هایی مهم در پیشگیری، کشف جرم، جمع آوری ادله دیجیتال، مشارکت مردمی و ارتقای شفافیت عملکرد نهادهای عدالت کیفری فراهم آورد پژوهش حاضر با رویکردی توصیفی تحلیلی و با بهره گیری از منابع کتابخانه ای و اسناد حقوقی، به بررسی تاثیرات دوگانه رسانه ها و شبکه های اجتماعی بر فرایندهای ارتکاب جرم و نیز ارزیابی سیاست های جنایی تقنینی، قضایی و اجرایی در مواجهه با این پدیده می پردازد یافته ها نشان می دهد که سیاست های صرفا کیفری و سرکوبگرانه پاسخگوی پیچیدگی جرایم رسانه محور نبوده و اتخاذ رویکردی تلفیقی مبتنی بر پیشگیری اجتماعی، ارتقای سواد رسانه ای، تنظیم گری هوشمند پلتفرم ها، حمایت از حقوق بنیادین کاربران و توسعه سازوکارهای فنی و حقوقی برای رصد و مستندسازی ادله دیجیتال ضروری است در نهایت، مقاله پیشنهاد می کند سیاست جنایی کارآمد در این حوزه مستلزم همکاری میان قانون گذار، نهادهای قضایی، پلیس سایبری، شرکت های فناوری و جامعه مدنی و حرکت به سوی حکمرانی متوازن میان آزادی بیان و امنیت عمومی است
کلیدواژهها
نویسندگان
شیوه ارجاع
موسوی، سیدمهدی و لطفی، مهدی و محمدی، رضا،1404،نقش رسانه های جمعی و شبکه های اجتماعی در ارتکاب جرایم و سیاست های مقابله ای حقوق کیفری: تحلیل جرم شناختی و راهبردهای پیشگیرانه،بیست و سومین کنفرانس بین المللی حقوق و علوم قضای�
ارائهشده در
مجموعه مقالات بیست و سومین کنفرانس بین المللی حقوق و علوم قضایی17 بهمن 1404 · مسجد سلیمان