نقش تعلیم و تربیت در ترویج ارزش های دینی و اخلاقی در ادبیات فارسی

چکیده مقاله

ادبیات فارسی همواره بستری غنی برای انتقال مفاهیم دینی، اخلاقی و انسانی بوده است در این میان، نقش تعلیم و تربیت به عنوان یکی از ابزارهای بنیادین انتقال فرهنگ و ارزش ها، اهمیتی ویژه یافته است آثار بزرگان ادب فارسی، از جمله سعدی، مولوی، فردوسی و حافظ، سرشار از مضامین تربیتی اند که در قالب حکایت، تمثیل و شعر به خواننده عرضه می شوند این آثار نه تنها ابزار آموزش زبان و ادب اند، بلکه آموزه های ژرف اخلاقی و دینی را نیز منتقل می کنند تربیت در ادبیات فارسی اغلب با عناصر عرفانی، قرآنی و حدیثی درآمیخته و بدین ترتیب، مفاهیم دینی را در قالب هایی هنری و دل نشین به نسل های مختلف آموزش داده است نویسندگان و شاعران، با بهره گیری از زبان شیرین فارسی و تاکید بر فضیلت هایی چون صداقت، نوع دوستی، عدالت و پرهیزگاری، به ساختن بنیان های اخلاقی فرد و جامعه کمک کرده اند این روند نشان می دهد که ادبیات فارسی در نقش معلمی خاموش، همواره همراه تعلیم و تربیت بوده است در نظام های آموزشی سنتی و حتی معاصر ایران، ادبیات فارسی به عنوان یکی از ابزارهای کلیدی در پرورش اخلاق و دین باوری در نظر گرفته شده است بهره گیری از متون ادبی در کتب درسی، کلاس های درس و محافل علمی، بستری مناسب برای پرورش روح و ذهن فراهم می کند تعلیم و تربیت در بستر ادبیات، صرفا به انتقال دانش محدود نمی شود، بلکه به تعالی روح و رشد معنوی دانش آموز نیز می پردازد با مرور سیر تاریخی ادبیات فارسی، می توان دریافت که شاعران و نویسندگان همواره نقشی فعال در ترویج آموزه های اسلامی و اخلاقی ایفا کرده اند از حکایات سعدی در گلستان گرفته تا آموزه های عرفانی مولوی در مثنوی معنوی، همه و همه در خدمت تعلیم انسان متعهد، دانا و بافضیلت قرار گرفته اند این پیوند عمیق میان ادب و تربیت، سبب شده است که ادبیات فارسی نقشی بی بدیل در نهادینه سازی ارزش های اخلاقی در بستر فرهنگ ایرانی اسلامی ایفا کند بنابراین، تعلیم و تربیت از خلال ادبیات، هم وسیله و هم هدف، برای ساختن جامعه ای اخلاق مدار و دین محور است

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

محمد محمد کرده

لیسانس علوم تربیتی

رامین رسولی آذر

لیسانس زبان و ادبیات فارسی

پدرام کرمی دهبکری

لیسانس زبان و ادبیات فارسی

کامیار فتحی ثانی

لیسانس آموزش الهیات

محمد کرده، محمد و رسولی آذر، رامین و کرمی دهبکری، پدرام و فتحی ثانی، کامیار،1403،نقش تعلیم و تربیت در ترویج ارزش های دینی و اخلاقی در ادبیات فارسی،اولین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش وپرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات اولین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش وپرورش30 دی 1403 · ارومیه