نقش هوش های چندگانه در طراحی برنامه های درسی مدرن

چکیده مقاله

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش هوش های چندگانه در طراحی برنامه های درسی مدرن و ارائه چارچوبی برای تلفیق این نظریه در فرآیند برنامه ریزی درسی و ارزشیابی آموزشی انجام شد روش پژوهش از نوع آمیخته با طرح متوالی اکتشافی بود که در بخش کیفی با استفاده از تحلیل محتوای کیفی و مصاحبه با ۲۵ نفر از متخصصان برنامه ریزی درسی، روان شناسی تربیتی و معلمان با تجربه، مولفه ها و شاخص های برنامه درسی مبتنی بر هوش های چندگانه استخراج گردید و در بخش کمی، پرسشنامه ای بر اساس یافته های کیفی طراحی و توسط ۴۲۰ نفر از معلمان و کارشناسان آموزشی شهر تهران تکمیل شد ابزارهای بخش کیفی شامل راهنمای مصاحبه نیمه ساختاریافته و چک لیست تحلیل محتوا و در بخش کمی شامل پرسشنامه محقق ساخته سنجش نقش هوش های چندگانه در ابعاد برنامه درسی بود که روایی و پایایی آن تایید شد داده های کیفی با روش تحلیل تماتیک و داده های کمی با آزمون های تحلیل عاملی تاییدی، آزمون تی تک نمونه ای و تحلیل واریانس با نرم افزارهای تخصصی تحلیل شدند یافته های بخش کیفی به استخراج ۵ بعد اصلی، ۱۸ مولفه و ۶۴ شاخص برای برنامه درسی مبتنی بر هوش های چندگانه منجر شد که در پنج حوزه اهداف، محتوا، روش های تدریس، مواد و رسانه های آموزشی و روش های ارزشیابی طبقه بندی شدند در بخش کمی، نتایج تحلیل عاملی تاییدی نشان داد که مدل پنج عاملی برنامه درسی مبتنی بر هوش های چندگانه از برازش مطلوبی برخوردار است همچنین، نتایج آزمون تی تک نمونه ای نشان داد که تمامی ابعاد برنامه درسی مبتنی بر هوش های چندگانه به طور معناداری بالاتر از سطح متوسط ارزیابی شده اند و بالاترین میانگین مربوط به مولفه روش های تدریس و کمترین مربوط به مولفه ارزشیابی بود که نشان دهنده ضرورت بازنگری اساسی در نظام ارزشیابی سنتی است بر اساس یافته ها، نظریه هوش های چندگانه، با تاکید بر تنوع استعدادها و توانمندی های دانش آموزان و لزوم شخصی سازی آموزش، می تواند به عنوان یک چارچوب مفهومی قدرتمند برای تحول در برنامه های درسی سنتی و حرکت به سمت برنامه های درسی انعطاف پذیر، مشارکتی، جامع نگر و عادلانه عمل کند و این رویکرد، نه تنها به شناسایی و پرورش استعدادهای متنوع دانش آموزان کمک می کند، بلکه با افزایش انگیزه، مشارکت و خودکارآمدی، به بهبود عملکرد تحصیلی و سلامت روان آن ها نیز منجر می شود با وجود محدودیت هایی مانند محدود بودن به جامعه معلمان شهر تهران، پیشنهاد می شود که نظام آموزشی کشور با بازنگری در سیاست های برنامه ریزی درسی، توانمندسازی معلمان در شناسایی هوش های غالب دانش آموزان و طراحی فعالیت های متنوع، به تدریج به سمت برنامه های درسی مبتنی بر هوش های چندگانه حرکت کند

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

وحید بابازاده

کارشناسی ارشد مهندسی برق قدرت، آزاد ملکان

فاطمه شهودی

کارشناسی ارشد فقه و اصول، تربیت مدرس حضرت صدیقه کبری سطح حوزه ، قم

فرانک نقدی بابا کلک

کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، پیام نور ارومیه

سارا سالمی

کارشناسی آموزش ابتدایی، دانشگاه فرهنگیان ارومیه

�ابازاده، وحید و شهودی، فاطمه و نقدی بابا کلک، فرانک و سالمی، سارا،1404،نقش هوش های چندگانه در طراحی برنامه های درسی مدرن،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه