نقش برنامه درسی پنهان در شکل گیری یا سرکوب تفکر انتقادی در مدارس

چکیده مقاله

تفکر انتقادی به عنوان یکی از مهارت های اساسی در فرآیند یادگیری و رشد فردی، از اهمیت ویژه ای برخوردار است و نقش بی بدیلی در توانمندسازی دانش آموزان برای تحلیل مسائل و حل مشکلات پیچیده ایفا می کند با این حال، برنامه های درسی پنهان و شیوه های ارزیابی که در بسیاری از مدارس استفاده می شوند، ممکن است به طور غیرمستقیم موجب سرکوب یا محدود کردن این نوع تفکر شوند در بسیاری از نظام های آموزشی، برنامه های درسی به گونه ای طراحی شده اند که به دانش آموزان تنها اطلاعات سطحی و آماده شده را ارائه می دهند، و به جای تشویق آن ها به تفکر انتقادی و تحلیل موضوعات مختلف، بر حفظ و بازخوانی مطالب تاکید دارند همچنین، روش های ارزیابی که بر مبنای نمرات و پاسخ های صحیح و غلط به سوالات ساده و بسته طراحی شده اند، غالبا به دانش آموزان این فرصت را نمی دهند که به طور عمیق تر و نقدی به مفاهیم بپردازند نوع برنامه درسی پنهان می تواند به طور چشم گیری بر توسعه یا محدودیت تفکر انتقادی در دانش آموزان تاثیر بگذارد همچنین، نحوه تعامل معلمان با دانش آموزان، فضای فیزیکی مدرسه، نوع ارزیابی ها و امتحانات، و حتی ساختار کلی مدرسه، همگی عواملی هستند که در شکل گیری تفکر انتقادی در محیط های آموزشی موثرند مدارس و معلمان با درک این تاثیرات می توانند اقداماتی را برای طراحی برنامه های درسی و شیوه های ارزیابی اتخاذ کنند که بیشتر به تقویت مهارت های تفکر انتقادی و تحلیل در دانش آموزان کمک کند استفاده از پروژه های تحقیقاتی، بحث های کلاسی، و ارزیابی های مستمر به جای تکیه صرف بر امتحانات حافظه محور می تواند باعث شود که دانش آموزان قادر به استفاده از مهارت های تحلیلی و انتقادی خود در موقعیت های مختلف زندگی شوند

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

پرویز درزاده خواه

کارشناسی آموزش ابتدایی، دانشگاه فرهنگیان شهید مطهری

ابراهیم درزاده خواه

کارشناسی مهندسی کامپیوتر، دانشگاه ولایت ایرانشهر

سپیده سهویی نو

کارشناسی علوم اجتماعی گرایش مردم شناسی، دانشگاه ولایت ایرانشهر

مفیده بارانی مقدم

کارشناسی رشته روانشناسی عمومی، دانشگاه پیام نور راسک

�رزاده خواه، پرویز و درزاده خواه، ابراهیم و سهویی نو، سپیده و بارانی مقدم، مفیده،1403،نقش برنامه درسی پنهان در شکل گیری یا سرکوب تفکر انتقادی در مدارس،اولین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش وپرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات اولین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش وپرورش30 دی 1403 · ارومیه