تاثیر راهبردهای تمرکز و حافظه فعال بر عملکرد تحصیلی: مرور نظریه ها و مدل های شناختی

چکیده مقاله

راهبردهای تمرکز و حافظه فعال از مهم ترین مولفه های شناختی هستند که نقش تعیین کننده ای در یادگیری و عملکرد تحصیلی دانش آموزان ایفا می کنند تمرکز به عنوان توانایی هدایت آگاهانه توجه به محرک های مرتبط و حذف عوامل حواس پرتی، زیربنای پردازش اطلاعات موثر و یادگیری عمیق است نظریه های توجه مانند مدل فیلتر برودبنت و نظریه ظرفیت کاهنده کانمن، بر اهمیت محدودیت منابع شناختی در مدیریت توجه تاکید دارند از سوی دیگر، حافظه فعال که در مدل بدلی و هیچ Baddeley & Hitch به عنوان سیستم چندجزئی معرفی شده است، مسئول نگهداری و پردازش هم زمان اطلاعات در فرایندهای پیچیده شناختی مانند استدلال، حل مسئله و درک مطلب است پژوهش ها نشان داده اند که تعامل میان تمرکز پایدار و ظرفیت حافظه فعال، می تواند پیش بینی کننده ی قوی ای برای موفقیت تحصیلی و کیفیت یادگیری در محیط های آموزشی باشد از منظر مدل های شناختی، بهبود عملکرد تحصیلی از طریق ارتقای کارکردهای اجرایی از جمله کنترل توجه، به روزرسانی حافظه فعال و مهار پاسخ های نامربوط قابل تبیین است نظریه پردازش اطلاعات یادگیری را به منزله ی جریان داده از حافظه حسی به حافظه کوتاه مدت و سپس بلندمدت در نظر می گیرد و نقش تمرکز را در رمزگردانی موثر اطلاعات برجسته می سازد در این چارچوب، استفاده از راهبردهای شناختی مانند مرور ذهنی، تکرار با فواصل زمانی، و سازمان دهی مفهومی می تواند کارایی حافظه فعال را افزایش دهد افزون بر این، مدل های متاآگاهی شناختی Metacognition نشان می دهند که آموزش راهبردهای خودتنظیمی و مدیریت توجه، تاثیر مستقیمی بر بهبود عملکرد تحصیلی دارد بنابراین، طراحی برنامه های آموزشی مبتنی بر تقویت تمرکز و حافظه فعال، می تواند به عنوان راهبردی موثر برای ارتقای کیفیت یادگیری و پیشرفت تحصیلی مورد استفاده قرار گیرد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

فاطمه سلطانی

دانش آموخته ی کارشناسی آموزش ابتدایی از دانشگاه فرهنگیان خوی

زهرا بهادر

دانش آموخته ی کارشناسی آموزش ابتدایی از دانشگاه فرهنگیان ارومیه

ایرج امیدی فر

دانش آموخته ی کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی ،دانشگاه آزاد مهاباد

زهرا قلندری

دانش آموخته ی کارشناسی دبیری زبان انگلیسی دانشگاه ازاد مراغه

�لطانی، فاطمه و بهادر، زهرا و امیدی فر، ایرج و قلندری، زهرا،1403،تاثیر راهبردهای تمرکز و حافظه فعال بر عملکرد تحصیلی: مرور نظریه ها و مدل های شناختی،اولین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش وپرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات اولین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش وپرورش30 دی 1403 · ارومیه