تحلیل نقش کیفیت تدریس، عاملیت یادگیرنده، مشارکت کلاسی و یادگیری معنادار دانش آموزان

چکیده مقاله

کیفیت یادگیری دانش آموزان حاصل عملکرد منفرد یک عامل آموزشی نیست، بلکه از برهم کنش پیچیده میان کیفیت تدریس، ویژگی های کنشی و شناختی یادگیرنده، کیفیت مشارکت در فرایندهای کلاسی و میزان معناداری تجربه یادگیری شکل می گیرد در این میان، کیفیت تدریس را می توان یکی از مهم ترین متغیرهای زمینه ای دانست که از طریق طراحی آموزشی، شیوه ارائه محتوا، کیفیت بازخورد، مدیریت تعاملات، توجه به تفاوت های فردی و استفاده هدفمند از روش های فعال، شرایط لازم برای مشارکت و یادگیری عمیق را فراهم می کند بااین حال، اثربخشی تدریس زمانی به حداکثر می رسد که دانش آموز از جایگاه دریافت کننده منفعل محتوا خارج شده و به کنشگری تبدیل شود که برای یادگیری خود هدف گذاری، انتخاب، تصمیم گیری، نظارت و ارزیابی می کند چنین وضعیتی در مفهوم «عاملیت یادگیرنده» بازتاب می یابد عاملیت، در کنار مشارکت کلاسی، امکان تبدیل ظرفیت های بالقوه تدریس به تجربه واقعی یادگیری را فراهم می سازد مشارکت کلاسی نیز صرفا به حضور فیزیکی یا پاسخ دادن به پرسش های معلم محدود نیست، بلکه ابعاد رفتاری، شناختی، عاطفی و اجتماعی دارد و هنگامی ارزش آموزشی پیدا می کند که دانش آموز در فرایند ساخت، تفسیر و کاربرد دانش درگیر شود برآیند این فرایند را می توان در یادگیری معنادار مشاهده کرد؛ یعنی وضعیتی که در آن اطلاعات و مفاهیم جدید با ساخت شناختی و تجربیات پیشین دانش آموز ارتباط پیدا کرده و به بخشی نسبتا پایدار و قابل استفاده از نظام دانشی او تبدیل می شوند مقاله حاضر با رویکرد مروری تحلیلی، پیوند میان این چهار سازه را بررسی می کند و نشان می دهد که رابطه میان آن ها خطی و یک سویه نیست، بلکه شبکه ای از روابط متقابل را تشکیل می دهد کیفیت تدریس می تواند فرصت عاملیت و مشارکت را ایجاد کند؛ عاملیت می تواند مشارکت را عمیق تر و هدفمندتر سازد؛ مشارکت فعال می تواند پردازش شناختی و اجتماعی دانش را افزایش دهد؛ و یادگیری معنادار نیز به نوبه خود می تواند انگیزه، خودتنظیمی و استمرار مشارکت دانش آموز را تقویت کند بر این اساس، ارتقای کیفیت آموزش مدرسه ای مستلزم عبور از الگوی انتقال محتوا و حرکت به سوی طراحی محیط های یادگیری تعاملی، مشارکت محور، انعطاف پذیر و دانش آموزمحور است

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

سمیه کاظمی ترکمن

مربی پیش دبستانی ؛ اداره آموزش و پرورش استان کرمانشاه، شهرستان کنگاور

کاظمی ترکمن، سمیه،1404،تحلیل نقش کیفیت تدریس، عاملیت یادگیرنده، مشارکت کلاسی و یادگیری معنادار دانش آموزان،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه