حق بر محیط زیست سالم به عنوان نسل پنجم حقوق بشر در حقوق بین الملل

چکیده مقاله

محیط زیست دیگر یک موضوع صرفا زیست محیطی نیست، بلکه به مسئله ای حقوق بشری، اخلاقی و تمدنی تبدیل شده است در دهه های اخیر، مفهوم «حق بر محیط زیست سالم» به عنوان یکی از مصادیق حقوق بشر نسل پنجم، جایگاه ویژه ای در نظام حقوق بین الملل یافته است این حق نه تنها به زیست فردی انسان مربوط است، بلکه بنیان عدالت بین نسلی، توسعه پایدار و امنیت بشری را تشکیل می دهد در این مقاله، مبانی نظری و فلسفی این حق، سیر تاریخی آن از اعلامیه استکهلم ۱۹۷۲ تا شناسایی رسمی آن در قطعنامه مجمع عمومی سازمان ملل متحد ۲۰۲۲ بررسی می شود همچنین، مسئولیت بین المللی دولت ها و سازمان های بین المللی در قبال نقض این حق از طریق اصولی چون احتیاط، پیشگیری، و مسئولیت مشترک اما متفاوت تحلیل می گردد در ادامه، مصادیق برجسته ای از نقض حق بر محیط زیست سالم، همچون فجایع چرنوبیل، تخریب جنگل های آمازون، حملات نظامی آلاینده در خاورمیانه و بحران های اقلیمی جهانی مورد مطالعه تطبیقی قرار گرفته و آثار آنها بر حقوق بشر بررسی می شود در نهایت، مقاله با تاکید بر ضرورت تدوین یک کنوانسیون جهانی الزام آور درباره حق بر محیط زیست سالم، راهکارهای حقوقی، نهادی و آموزشی لازم برای ارتقای ضمانت اجرا، پاسخ گویی و عدالت زیست محیطی را پیشنهاد می دهد این پژوهش ضمن پیوند میان

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

سید کیهان اسدی

پژوهشگر حقوق بین الملل و مدرس دانشگاه

مهناز محمد باقری

۱- آموزگار پایه ششم، آموزش پروش شهر تهران

�سدی، سید کیهان،1404،حق بر محیط زیست سالم به عنوان نسل پنجم حقوق بشر در حقوق بین الملل،بیست و یکمین کنفرانس ملی پژوهش های نوین در تعلیم و تربیت، روانشناسی، فقه و حقوق و علوم اجتماعی،شیروان

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات بیست و یکمین کنفرانس ملی پژوهش های نوین در تعلیم و تربیت، روانشناسی، فقه و حقوق و علوم اجتماعی28 بهمن 1404 · شیروان