واکاوی رویه قضایی در اجرای مجازات سلب حیات: بررسی تطبیقی نظام کیفری ایران و ایالت اوهایو

چکیده مقاله

زمینه و هدف: مجازات اعدام یکی از مهم ترین و مناقشه برانگیزترین کیفرهای کیفری در نظام های حقوقی معاصر است که در هر کشور بر پایه مبانی متفاوتی توجیه و اعمال می شود در نظام حقوقی ایران اعدام عمدتا در پیوند با مبانی فقه امامیه، نهاد قصاص، حدود و برخی جرایم تعزیری قابل اعمال است حال آنکه در ایالات متحده این مجازات بیش از آنکه ریشه در مبانی فقهی داشته باشد بر مبنای فلسفه های کیفری همچون بازدارندگی، سزادهی و حمایت از نظم عمومی تداوم یافته است این پژوهش با هدف بررسی تطبیقی مبانی فقهی، حقوقی و رویه قضایی مجازات اعدام در ایران و ایالات متحده، با تمرکز ویژه بر ایالت اوهایو انجام شده است مواد و روش ها: این پژوهش به روش توصیفی تحلیلی و با رویکرد تطبیقی انجام شده و مبتنی بر مطالعه منابع کتابخانه ای، متون فقهی، قوانین موضوعه ایران، مقررات فدرال و ایالتی آمریکا آرای قضایی معتبر و اسناد رسمی مرتبط با مجازات اعدام است در بخش تطبیقی ضمن تحلیل مبانی نظری دو نظام سیر تحولات تقنینی و قضایی ایالت اوهایو نیز بررسی شده است نتیجه گیری: یافته ها نشان می دهد که مجازات اعدام در ایران از انسجام بیشتری میان مبانی فقهی و ساختار تقنینی برخوردار است هرچند در عمل با چالش هایی همچون خطای قضایی، ضرورت دادرسی منصفانه و ملاحظات حقوق بشری مواجه است در ایالات متحده نیز به ویژه در اوهایو کاهش محسوس در اجرای احکام اعدام، تعلیق های اجرایی و تردیدهای نهادی نسبت به کارآمدی و مشروعیت این مجازات مشاهده می شود بر این اساس می توان گفت که روند کلی در هر دو نظام به سوی محدودسازی، سخت گیری در اعمال و افزایش نظارت قضایی بر مجازات اعدام حرکت کرده است

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

محمد سلیمانی

پژوهشگر دوره دکتری حقوق عمومی دانشگاه آزاد اسلامی – مدیر ناحیه ۲ شهری شهرداری مبارکه

میثم آئینی

۱ گروه حقوق،واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران

منصوره شیرازی

۲ استادیار گروه حقوق ، واحد رودهن،دانشگاه آزاد اسلامی ، رودهن ،ایران نویسنده مسئول

�ئینی، میثم و شیرازی، منصوره،1404،واکاوی رویه قضایی در اجرای مجازات سلب حیات: بررسی تطبیقی نظام کیفری ایران و ایالت اوهایو،بیست و یکمین کنفرانس ملی پژوهش های نوین در تعلیم و تربیت، روانشناسی، فقه و حقوق و علوم اجتماعی،شیروان

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات بیست و یکمین کنفرانس ملی پژوهش های نوین در تعلیم و تربیت، روانشناسی، فقه و حقوق و علوم اجتماعی28 بهمن 1404 · شیروان