جهانی شدن و دگرگونی مفهوم حاکمیت ملی (مطالعه موردی جمهوری اسلامی ایران)

چکیده مقاله

پژوهش حاضر با رویکردی تحلیلی توصیفی و بر مبنای روش کیفی به بررسی چگونگی دگرگونی مفهوم حاکمیت ملی در جمهوری اسلامی ایران در پرتو فرآیند جهانی شدن پرداخته است در دهه های اخیر جهانی شدن به عنوان پدیده ای چندبعدی در عرصه های اقتصاد، سیاست، فرهنگ و فناوری مرزهای کلاسیک دولت ملت را دستخوش تغییر کرده و الگوهای جدیدی از حکمرانی چندسطحی را به وجود آورده است این تحولات در ایران نیز تاثیراتی دوگانه برجای نهاده اند: از یکسو، استقلال سیاسی و فرهنگی نظام جمهوری اسلامی را در معرض چالش های نوین قرار داده و از سوی دیگر فرصت هایی برای بازتعریف مفاهیم مشروعیت، مشارکت و توسعه سیاسی فراهم ساخته اند یافته های پژوهش نشان می دهد که نظام جمهوری اسلامی با تکیه بر مبانی فکری و حقوقی خود از جمله اصول قانون اساسی و بیانیه گام دوم انقلاب کوشیده است تا مفهوم حاکمیت را بر پایه مردم سالاری دینی، استقلال سیاسی و مقاومت فرهنگی بازتولید کند بدین ترتیب جهانی شدن در ایران نه صرفا تهدید، بلکه بستری برای بازآفرینی هویت سیاسی و گفتمان اسلامی ایرانی حاکمیت بوده است این پژوهش نتیجه می گیرد که آینده حاکمیت ملی جمهوری اسلامی در گرو تعامل هوشمندانه با نظام جهانی، حفظ استقلال ارزشی و بهره گیری از ظرفیت های جهانی شدن برای پیشبرد توسعه سیاسی و تمدن سازی نوین اسلامی است

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

عظیم متین

دکتری علوم سیاسی گرایش مسائل ایران دانشگاه علامه طباطبایی تهران

حامد ملکی ده پارت

کارشناسی ارشد علوم سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد ایلام

متین، عظیم و ملکی ده پارت، حامد،1404،جهانی شدن و دگرگونی مفهوم حاکمیت ملی (مطالعه موردی جمهوری اسلامی ایران)،چهارمین کنگره بین المللی دانشجویان حقوق، علوم سیاسی و علوم اجتماعی،تهران

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات چهارمین کنگره بین المللی دانشجویان حقوق، علوم سیاسی و علوم اجتماعی29 آبان 1404 · تهران