آسیب شناسی سواد رسانه ای دانش آموزان در فضای مجازی با رویکرد دینی و فرهنگی

چکیده مقاله

انقلاب دیجیتال و گسترش روزافزون فضای مجازی، تحولات بنیادینی در ابعاد مختلف زندگی بشر، به ویژه در حوزه آموزش و پرورش ایجاد کرده است دانش آموزان به عنوان بخشی از جامعه که بیشترین تعامل را با ابزارهای دیجیتال دارند، در معرض جریان های اطلاعاتی پیچیده و گاهی مخرب قرار دارند این پژوهش با هدف آسیب شناسی وضعیت سواد رسانه ای دانش آموزان مقطع متوسطه شهر تبریز با رویکردی دینی و فرهنگی انجام شد جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دانش آموزان مدارس متوسطه شهر تبریز در سال تحصیلی ۱۴۰۳ ۱۴۰۴ بود که از میان آن ها ۳۸۴ نفر به روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای متناسب با حجم انتخاب شدند روش پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی پیمایشی از نوع همبستگی است ابزار گردآوری داده ها شامل یک پرسشنامه محقق ساخته با ۴۵ گویه در پنج بعد سواد فنی، سواد انتقادی، سواد اخلاقی دینی، سواد فرهنگی و پیامدهای کاربردی بود که روایی محتوایی و پایایی آن آلفای کرونباخ ۰/۸۷ تایید گردید همچنین برای عمق بخشی به یافته ها، از ۱۵ مصاحبه نیمه ساختاریافته با مدیران و معلمان پرورشی استفاده شد داده های کمی با استفاده از نرم افزار SPSS و مدل سازی معادلات ساختاری SEM تحلیل شدند نتایج نشان داد که وضعیت سواد رسانه ای دانش آموزان در بعد فنی نسبتا مطلوب، اما در ابعاد انتقادی و اخلاقی دینی در حد متوسط و پایین تر از انتظار است تحلیل های رگرسیونی نشان داد که ضعف در سواد انتقادی و دینی، پیش بین اصلی آسیب پذیری دانش آموزان در برابر تهاجم فرهنگی و بی اخلاقی های فضای مجازی است همچنین، نتایج کیفی حاکی از آن است که شکاف بین مهارت های فنی دانش آموزان و بینش دینی آن ها، منجر به نوعی «شیزوفرنی فرهنگی» شده است بر اساس یافته ها، پیشنهاد می شود که نظام آموزشی با بازنگری در برنامه های درسی و تلفیق مبانی سواد رسانه ای با تعلیمات دینی، مداخلاتی هدفمند برای ارتقای توانایی تحلیل، نقد و انتخاب آگاهانه محتوای دیجیتال طراحی نماید

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

علی جفره

دبیر

نصیبه اقبالی دیزج

فوق دیپلم علوم تجربی

�قبالی دیزج، نصیبه،1404،آسیب شناسی سواد رسانه ای دانش آموزان در فضای مجازی با رویکرد دینی و فرهنگی،اولین همایش بین المللی تحولات نوین در نظام های آموزشی، تربیتی، روانشناسی، مهارت آموزی و مهارت محوری با محوریت آموزش و پرورش در هزاره سوم،بوشهر

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات اولین همایش بین المللی تحولات نوین در نظام های آموزشی، تربیتی، روانشناسی، مهارت آموزی و مهارت محوری با محوریت آموزش و پرورش در هزاره سوم12 آذر 1404 · بوشهر