کمبود انگیزش شغلی معلمان و اثر آن بر عملکرد آموزشی

چکیده مقاله

انگیزش شغلی معلمان یکی از اساسی ترین مولفه های کیفیت نظام آموزشی به شمار می آید و نقش تعیین کننده ای در میزان تعهد حرفه ای، رضایت شغلی، خلاقیت آموزشی و در نهایت عملکرد آموزشی آنان دارد کمبود انگیزش شغلی در میان معلمان، پدیده ای چندبعدی و متاثر از عوامل فردی، سازمانی، اقتصادی و اجتماعی است که می تواند پیامدهای گسترده ای بر فرآیند یاددهی–یادگیری و تحقق اهداف آموزشی داشته باشد در سال های اخیر، افزایش فشارهای شغلی، نابرابری های حقوق و مزایا، کاهش منزلت اجتماعی حرفه معلمی، ضعف نظام های حمایتی و محدودیت فرصت های رشد حرفه ای، از جمله عواملی بوده اند که به تضعیف انگیزش شغلی معلمان انجامیده اند کمبود انگیزش شغلی معمولا با کاهش انرژی روانی، افت علاقه به تدریس، کاهش تعامل سازنده با دانش آموزان و گرایش به انجام حداقلی وظایف همراه است معلمانی که از انگیزش شغلی پایینی برخوردارند، کمتر به نوآوری های آموزشی، به کارگیری روش های فعال یاددهی، استفاده موثر از فناوری های آموزشی و ارزشیابی های کیفی تمایل نشان می دهند این وضعیت می تواند موجب یکنواختی کلاس درس، کاهش جذابیت فرایند یادگیری و افت انگیزش تحصیلی دانش آموزان شود از سوی دیگر، کاهش عملکرد آموزشی معلمان انگیزه باخته، به طور غیرمستقیم بر کیفیت سرمایه انسانی آینده جامعه نیز تاثیر منفی می گذارد از منظر روان شناختی، کمبود انگیزش شغلی معلمان اغلب با فرسودگی شغلی، استرس مزمن، احساس بی عدالتی سازمانی و کاهش خودکارآمدی حرفه ای همراه است این عوامل می توانند چرخه ای معیوب ایجاد کنند که در آن کاهش انگیزش به افت عملکرد منجر شده و افت عملکرد نیز به نارضایتی و کاهش بیشتر انگیزش دامن می زند در سطح سازمانی، ضعف نظام های تشویق و پاداش، مشارکت ندادن معلمان در تصمیم گیری های آموزشی و نبود بازخورد حرفه ای سازنده، از مهم ترین عوامل تشدیدکننده این چرخه محسوب می شوند بررسی ها نشان می دهد که ارتقای انگیزش شغلی معلمان مستلزم اتخاذ رویکردی جامع و چندسطحی است؛ رویکردی که هم به بهبود شرایط مادی و اقتصادی معلمان توجه داشته باشد و هم به نیازهای روانی، اجتماعی و حرفه ای آنان پاسخ دهد ایجاد فرصت های توسعه حرفه ای مستمر، افزایش استقلال حرفه ای معلمان، تقویت منزلت اجتماعی شغل معلمی و استقرار نظام های ارزشیابی منصفانه و حمایتی، از جمله راهکارهایی هستند که می توانند به بازسازی انگیزش شغلی و ارتقای عملکرد آموزشی معلمان کمک کنند در نهایت، توجه به انگیزش شغلی معلمان نه تنها یک ضرورت فردی یا سازمانی، بلکه سرمایه گذاری راهبردی برای ارتقای کیفیت آموزش و توسعه پایدار جامعه محسوب می شود

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

محمد جفره

دبیر

حسین الماسی

دبیر

�لماسی، حسین،1404،کمبود انگیزش شغلی معلمان و اثر آن بر عملکرد آموزشی،اولین همایش بین المللی تحولات نوین در نظام های آموزشی، تربیتی، روانشناسی، مهارت آموزی و مهارت محوری با محوریت آموزش و پرورش در هزاره سوم،بوشهر

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در نظام های آموزشی، تربیتی، روانشناسی، مهارت آموزی و مهارت محوری با محوریت آموزش و پرورش در هزاره سوم26 اردیبهشت 1405 · بوشهر