بررسی نقش فضای سبز شهری در کاهش آلودگی هوا و تعدیل جزیره حرارتی شهر

چکیده مقاله

رشد سریع شهرنشینی، توسعه فیزیکی شهرها، افزایش تردد وسایل نقلیه و گسترش فعالیت های صنعتی موجب تشدید آلودگی هوا و افزایش دمای محیط شهری در بسیاری از شهرهای جهان شده است یکی از پیامدهای مهم این روند، شکل گیری پدیده «جزیره حرارتی شهری» است که در آن دمای مناطق شهری نسبت به نواحی پیرامونی به طور محسوسی افزایش می یابد این پدیده علاوه بر افزایش مصرف انرژی، کاهش کیفیت زندگی شهروندان و تشدید مشکلات زیست محیطی، آثار نامطلوبی بر سلامت عمومی و اکوسیستم های شهری بر جای می گذارد در چنین شرایطی، توسعه و حفظ فضاهای سبز شهری به عنوان یکی از موثرترین راهکارهای طبیعی برای مقابله با آلودگی هوا و تعدیل دمای محیط مورد توجه برنامه ریزان و مدیران شهری قرار گرفته است فضاهای سبز شهری از طریق جذب آلاینده های گازی، رسوب دهی ذرات معلق، تولید اکسیژن و افزایش رطوبت هوا نقش مهمی در بهبود کیفیت هوای شهرها ایفا می کنند همچنین پوشش گیاهی با ایجاد سایه، کاهش جذب و بازتابش گرما از سطوح مصنوعی و انجام فرآیند تعرق و تبخیر، می تواند دمای محیط را کاهش داده و شدت جزیره حرارتی شهری را تعدیل کند این عملکردها نه تنها موجب بهبود شرایط زیست محیطی شهرها می شوند، بلکه آثار مثبتی بر سلامت جسمی و روانی شهروندان نیز دارند مطالعات مختلف نشان داده اند که افزایش سرانه فضای سبز و توسعه پوشش گیاهی در شهرها می تواند به کاهش غلظت آلاینده های هوا، کاهش دمای سطح زمین، صرفه جویی در مصرف انرژی و افزایش تاب آوری شهرها در برابر تغییرات اقلیمی کمک کند با این حال، رشد بی رویه شهرنشینی، کاهش اراضی سبز و کمبود برنامه ریزی زیست محیطی در برخی شهرها موجب کاهش اثربخشی این زیرساخت طبیعی شده است هدف این مقاله بررسی نقش فضای سبز شهری در کاهش آلودگی هوا و تعدیل پدیده جزیره حرارتی شهری با تاکید بر ارزیابی اثر پوشش گیاهی بر دما، کیفیت هوا و محیط زیست شهری است همچنین مزایا، چالش ها و راهکارهای توسعه فضاهای سبز به عنوان ابزاری موثر در ارتقای پایداری زیست محیطی شهرها مورد تحلیل قرار می گیرد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

مرتضی گلشنی منش

دکتری مهندسی عمران گرایش مهندسی و مدیریت ساخت، رئیس اداره کنترل پروژه معاونت عمران شهری شهرداری اصفهان

احمد عباسی

محقق

بهنام افشار

کارشناسی مهندسی عمران - عمران ، دانشگاه آزاد واحد میبد یزد

علیرضا کاظم زاده

کارشناسی ارشد مهندسی و مدیریت منابع آب ، دانشگاه دولتی یاسوج

�باسی، احمد،1405،بررسی نقش فضای سبز شهری در کاهش آلودگی هوا و تعدیل جزیره حرارتی شهر،شانزدهمین کنفرانس بین المللی مطالعات بین رشته ای در مدیریت و مهندسی،تهران

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات شانزدهمین کنفرانس بین المللی مطالعات بین رشته ای در مدیریت و مهندسی31 خرداد 1405 · تهران