تاثیر فضای سبز شهری بر سلامت روان، کاهش استرس و افزایش نشاط اجتماعی شهروندان شهر ساوه

چکیده مقاله

امروزه رشد سریع شهرنشینی، افزایش تراکم جمعیت، گسترش ساخت وسازها و پیچیده تر شدن سبک زندگی شهری، چالش های متعددی را در زمینه سلامت جسمی و روانی شهروندان ایجاد کرده است زندگی در محیط های شهری اگرچه امکانات و فرصت های متنوعی را در اختیار افراد قرار می دهد، اما همزمان با افزایش استرس، اضطراب، فشارهای روانی، کاهش تعاملات اجتماعی و افت کیفیت زندگی نیز همراه است در چنین شرایطی، توجه به عوامل موثر بر ارتقای سلامت عمومی و بهبود کیفیت زندگی شهروندان اهمیت ویژه ای پیدا کرده است یکی از مهم ترین این عوامل، توسعه و گسترش فضاهای سبز شهری است که به عنوان بخشی از زیرساخت های حیاتی شهرها نقش مهمی در بهبود شرایط روانی، اجتماعی و زیست محیطی ایفا می کند فضاهای سبز شهری شامل پارک ها، بوستان ها، باغ ها، کمربندهای سبز، درختکاری های خیابانی و سایر فضاهای طبیعی درون شهر هستند که علاوه بر کارکردهای زیست محیطی، آثار قابل توجهی بر سلامت روان و رفاه اجتماعی شهروندان دارند تحقیقات متعدد نشان داده است که حضور در محیط های سبز و طبیعی می تواند موجب کاهش استرس، اضطراب و افسردگی شده و احساس آرامش، رضایت و شادابی را در افراد افزایش دهد همچنین این فضاها امکان فعالیت های بدنی، تعاملات اجتماعی و مشارکت های جمعی را فراهم کرده و به تقویت سلامت عمومی جامعه کمک می کنند دسترسی مناسب به فضای سبز یکی از شاخص های مهم کیفیت زندگی شهری محسوب می شود شهروندانی که به پارک ها و فضاهای سبز دسترسی بیشتری دارند، معمولا از سطح سلامت روانی بالاتر، روابط اجتماعی مطلوب تر و رضایت بیشتری از زندگی برخوردار هستند در مقابل، کمبود فضای سبز و فاصله زیاد از این فضاها می تواند با افزایش تنش های روانی، کاهش فعالیت بدنی و افت کیفیت زندگی همراه باشد از این رو، برنامه ریزی برای توسعه عادلانه و متوازن فضاهای سبز در سطح شهرها به یکی از اولویت های مدیریت شهری و توسعه پایدار تبدیل شده است فضاهای سبز علاوه بر تاثیرات فردی، نقش مهمی در ارتقای نشاط اجتماعی نیز دارند این فضاها محیطی مناسب برای تعامل شهروندان، برگزاری فعالیت های فرهنگی و اجتماعی، تقویت سرمایه اجتماعی و افزایش حس تعلق به محیط زندگی فراهم می کنند حضور افراد در پارک ها و فضاهای عمومی سبز موجب افزایش ارتباطات اجتماعی، کاهش انزوای فردی و تقویت همبستگی اجتماعی می شود به همین دلیل، بسیاری از متخصصان حوزه سلامت و برنامه ریزی شهری، فضاهای سبز را یکی از موثرترین ابزارهای ارتقای سلامت روان و توسعه اجتماعی در شهرها می دانند با توجه به اهمیت روزافزون سلامت روان در جوامع شهری، بررسی ارتباط میان فضای سبز شهری، کاهش استرس، افزایش نشاط اجتماعی و کیفیت زندگی شهروندان از اهمیت ویژه ای برخوردار است این مقاله با هدف تحلیل تاثیر فضاهای سبز شهری بر سلامت روان، کاهش استرس و افزایش نشاط اجتماعی شهروندان و همچنین بررسی نقش دسترسی به این فضاها در ارتقای کیفیت زندگی و سلامت عمومی تدوین شده است نتایج مطالعات نشان می دهد که توسعه فضاهای سبز شهری نه تنها موجب بهبود شرایط زیست محیطی شهرها می شود، بلکه به عنوان یکی از موثرترین عوامل ارتقای سلامت روانی، افزایش رضایت از زندگی، کاهش آسیب های اجتماعی و تقویت نشاط عمومی جامعه نیز شناخته می شود بنابراین سرمایه گذاری در توسعه و نگهداری فضاهای سبز باید به عنوان یکی از راهبردهای اساسی مدیریت شهری مورد توجه قرار گیرد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

اکرم احمدی

استاد راهنمای انجمن علمی دانشجویی روابط عمومی مرکز علمی کاربردی خانه کارگر اسلامشهر دانشگاه جامع علمی کاربردی ایران-تهران

علی نادری

محقق

شایان قلی پور

عضو انجمن علمی دانشجویی کارشناسی روابط عمومی دانشگاه علمی کاربردی خانه کارگر اسلامشهر دانشگاه جامع علمی کاربردی ایران-تهران

کیوان شهبازی فرد

عضو انجمن علمی دانشجویی کارشناسی روابط عمومی دانشگاه علمی کاربردی خانه کارگر اسلامشهر دانشگاه جامع علمی کاربردی ایران-تهران

نادری، علی،1405،تاثیر فضای سبز شهری بر سلامت روان، کاهش استرس و افزایش نشاط اجتماعی شهروندان شهر ساوه،شانزدهمین کنفرانس بین المللی مطالعات بین رشته ای در مدیریت و مهندسی،تهران

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات شانزدهمین کنفرانس بین المللی مطالعات بین رشته ای در مدیریت و مهندسی31 خرداد 1405 · تهران