چکیده مقاله
تخمین عمق سنگ بستر از اهمیت بالایی در علوم زمین و مهندسی برخوردار است، زیرا شناخت مرز بین لایه های سخت سنگی و رسوبی زیرسطحی نقش اساسی در برنامه ریزی زیرساخت ها، ارزیابی منابع آب زیرزمینی و اکتشاف نفت و مواد معدنی دارد روش های ژئوفیزیکی مبتنی بر گرانی سنجی به دلیل پوشش گسترده و هزینه نسبتا پایین، ابزار موثری برای برآورد این عمق در مقیاس وسیع هستند با این حال، وارون سازی کلاسیک داده های گرانشی به دلیل غیرخطی بودن رابطه بین میدان گرانشی و توپوگرافی زیرسطح، حساسیت زیاد به برآوردهای اولیه و نتایج غیرمنحصربه فرد، نیازمند کارگیری تکنیک های منظم سازی پیچیده و فرضیات اولیه قوی است یادگیری عمیق اخیرا در پردازش داده های گرانشی وارد شده است شبکه های عصبی پیچشی مانند PSPU Net توانایی یادگیری رابطه پیچیده بین میدان گرانشی و توپوگرافی سنگ بستر را دارند و با لایه های چندمقیاسی قادر به بازسازی مرزهای پیچیده زمین شناختی هستند PSPU Net با ترکیب فناوری نمونه برداری فضایی هرمی PSP و ساختار U Net، اطلاعات چندمقیاسی را برای ارائه تخمین دقیق تری از عمق سنگ بستر فراهم می آورد این معماری با لایه های چندمقیاسی، پیچیدگی های داده های گرانشی را بهتر مدل سازی و جزییات سه بعدی سنگ بستر را با دقت بیشتری بازسازی می کند با این حال، بیشتر مدل های یادگیری عمیق تنها خروجی قطعی ارائه می کنند و عدم قطعیت را برآورد نمی کنند در پروژه های اکتشافی، نادیده گرفتن عدم قطعیت نتایج می تواند به اعتماد کاذب به پیش بینی ها و تصمیمات غلط منجر شود برای مثال، فرض کنید مدلی عمق سنگ بستر یک منطقه را بدون ارائه بازه خطا پیش بینی کند در این صورت، ممکن است یک شرکت اکتشاف حفاری را براساس این پیش بینی آغاز کند و در صورت اختلاف واقعی در عمق، متحمل هزینه های اضافی و ریسک عملی شود این مثال ضرورت افزودن محاسبات عدم قطعیت را برجسته می کند این مقاله با مروری بر روش های وارون سازی کلاسیک و معرفی قابلیت های PSPU Net در تخمین عمق سنگ بستر، اهمیت برآورد عدم قطعیت را در پیش بینی های ژئوفیزیکی برجسته می کند
کلیدواژهها
نویسندگان
روشنک رجبلو
دانشجوی دکتری ژئوفیزیک ، موسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران
سید هانی متولی عنبران
دانشیار، موسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران
عباس عباس زاده شهری
استاد، دانشکده مهندسی و فناوری، دانشگاه بین المللی بیرچم، مادرید، اسپانیا
شیوه ارجاع
�جبلو، روشنک و متولی عنبران، سید هانی و عباس زاده شهری، عباس،1404،رویکردهای هوش مصنوعی در تخمین عمق سنگ بستر از داده های گرانی سنجی: تمرکز بر PSPU-Net و ضرورت محاسبه عدم قطعیت،هفتمین کنفرانس ژئوفیزیک کاربردی در اکتشاف نفت،تهران
ارائهشده در
مجموعه مقالات هفتمین کنفرانس ژئوفیزیک کاربردی در اکتشاف نفت23 مهر 1404 · تهران