بررسی اهمیت و ضرورت فوق برنامه های موثر بر وضعیت روحی و روانی دانش آموزان متوسطه

چکیده مقاله

دوران نوجوانی و تحصیل در مقطع متوسطه، بیتردید یکی از حساسترین، پیچیدهترین و تعیینکنندهترین مراحل زندگی هر انسانی محسوب میشود این دوره، نقطه عطفی است که در آن، فرد از کودکی به سمت بزرگسالی گام برمیدارد و با انبوهی از تغییرات جسمانی، شناختی، اجتماعی و عاطفی روبهرو میگردد دانشآموزان مقطع متوسطه، دیگر کودکانی فرمانبردار نیستند، اما هنوز به پختگی و ثبات عاطفی یک فرد بزرگسال دست نیافتهاند آنها در جستجوی هویت مستقل خویش، به چالش کشیدن قواعد موجود، کسب پذیرش از سوی همسالان و آمادهسازی برای ورود به دنیای پیچیدهتر دانشگاه یا بازار کار هستند در این میان، فشاری مضاعف بر آنها وارد میشود: از یک سو، نظام آموزشی سنتی و رقابتی که اغلب تنها بر معیارهای کمی مانند نمرات، رتبهها و کنکور متمرکز است و از سوی دیگر، انتظارات خانوادگی و اجتماعی که موفقیت را عمدتا در دستیابی به نتایج تحصیلی قابل اندازهگیری خلاصه میکنند این تمرکز افراطی بر جنبه های صرفا آکادمیک و نمرهمحور، اگرچه در ظاهر برای سنجش دانش و توانمندیهای شناختی ضروری به نظر میرسد، اما در عمل، بهای سنگینی را بر سلامت روانی و عاطفی دانش آموزان تحمیل میکند فراموشی این واقعیت که انسان موجودی چندبعدی است و رشد متوازن او نیازمند توجه همزمان به ابعاد گوناگون وجودیاش عاطفی، اجتماعی، هنری، جسمانی و معنوی میباشد، آسیبهای جبرانناپذیری را در کوتاه مدت و بلندمدت به همراه دارد نرخ رو به افزایش اختلالاتی نظیر اضطراب، افسردگی، انزوای اجتماعی، فرسودگی تحصیلی burnout ، کمبود اعتماد به نفس و حتی افکار خودآسیبزا در میان نوجوانان، زنگ خطری جدی برای نظامهای آموزشی سراسر جهان، از جمله ایران است آمارها و پژوهشهای متعدد نشان میدهند که دانشآموزان متوسطه، به ویژه در سالهای پایانی که فشار کنکور به اوج میرسد، از سطح بهزیستی روانی well being پایینی برخوردارند و بسیاری از آنها، مدرسه را فضایی آکنده از استرس، اجبار و بیمعنایی تجربه میکنند، نه محیطی پویا، نشاطآور و رشددهنده در چنین وضعیتی، پرسش اساسی این است که چگونه میتوان این خلا بزرگ یعنی بیتوجهی به سلامت روان در بطن نظام آموزشی را پر کرد؟ چگونه میتوان مدرسهای ساخت که نه تنها ذهن، بلکه روحیه، احساسات و هویت دانشآموز را نیز پرورش دهد و او را برای مواجهه با چالش های زندگی واقعی، فراتر از برگه امتحان، آماده سازد؟ پاسخ به این پرسش، ما را به مفهوم حیاتی اما غالبا کمرنگشدهای رهنمون میسازد: فعالیت های فوق برنامه در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که به بررسی تاثیر مدارس نمونه و تیزهوشان در آینده دانش آموزان پرداخته شود نتایج به دست آمده حاکی از آن است که برنامه های فوق برنامه زمانی که با کیفیت، مبتنی بر انتخاب داوطلبانه، همراه با ایمنی روانی و روابط حمایت گر طراحی شوند، نه یک فعالیت حاشیه ای، بلکه ضرورتی انکارناپذیر برای حفظ و ارتقای سلامت روان دانش آموزان متوسطه هستند

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

ایران ابوطالبی کرکوندی

نویسنده اول

�بوطالبی کرکوندی، ایران،1404،بررسی اهمیت و ضرورت فوق برنامه های موثر بر وضعیت روحی و روانی دانش آموزان متوسطه،سومین همایش بین المللی فناوری های هوشمند در عرصه علوم تربیتی، روانشناسی، مشاوره ، فلسفه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات سومین همایش بین المللی فناوری های هوشمند در عرصه علوم تربیتی، روانشناسی، مشاوره ، فلسفه28 مهر 1404