هوش مصنوعی و تربیت مسئولیت پذیری یادگیری در کودکان دوره ابتدایی

چکیده مقاله

تحولات فناورانه معاصر، به ویژه گسترش هوش مصنوعی، نظام های آموزشی را با فرصت ها و چالش های نوینی مواجه ساخته است یکی از مهم ترین دغدغه های تربیتی در آموزش ابتدایی، پرورش مسئولیت پذیری یادگیری در کودکان است؛ مسئولیت پذیری ای که نه تنها به انجام تکالیف درسی، بلکه به آگاهی، خودتنظیمی و پذیرش نقش فعال دانش آموز در فرایند یادگیری اشاره دارد با توجه به نفوذ روزافزون ابزارهای هوش مصنوعی در آموزش، این پرسش اساسی مطرح می شود که این فناوری چگونه و تحت چه شرایطی می تواند به تربیت مسئولیت پذیری یادگیری در کودکان دوره ابتدایی کمک کند پژوهش حاضر با رویکردی تحلیلی–توصیفی و مبتنی بر بررسی نظام مند پیشینه پژوهش های داخلی و خارجی پنج سال اخیر، به تبیین نسبت میان هوش مصنوعی و تربیت مسئولیت پذیری یادگیری در آموزش ابتدایی پرداخته است در این راستا، مفاهیم مسئولیت پذیری یادگیری، خودتنظیمی، انگیزش درونی و نقش معلم در بستر نظریه های یادگیری معاصر، به ویژه نظریه خودتعیین گری، مورد تحلیل قرار گرفته اند یافته های حاصل از تحلیل پیشینه و مباحث نظری نشان می دهد که هوش مصنوعی، به خودی خود، عامل تربیت مسئولیت پذیری یادگیری نیست، بلکه ظرفیتی بالقوه است که تحقق کارکرد تربیتی آن به نحوه طراحی آموزشی، شیوه به کارگیری توسط معلم و چارچوب های اخلاقی و ارزشی حاکم بر نظام آموزشی وابسته است نتایج پژوهش حاکی از آن است که استفاده هدایت شده از ابزارهای هوش مصنوعی، از طریق شخصی سازی مسیرهای یادگیری، ارائه بازخوردهای توصیفی و تقویت خودآگاهی یادگیرنده، می تواند زمینه ساز افزایش مسئولیت پذیری یادگیری در کودکان دوره ابتدایی شود در عین حال، استفاده کنترل محور یا جایگزین ساز از این فناوری، خطر تضعیف خودمختاری و وابستگی یادگیرنده را به همراه دارد از منظر تربیت دینی و اخلاقی نیز، نتایج نشان می دهد که بهره گیری از هوش مصنوعی زمانی با اهداف تربیتی هم سو است که در جهت تقویت اختیار، آگاهی و پاسخ گویی کودک طراحی شود در مجموع، این پژوهش بر ضرورت اتخاذ نگاهی متعادل، انتقادی و تربیت محور به هوش مصنوعی در آموزش ابتدایی تاکید می کند و نشان می دهد که نقش معلم، سیاست گذاری آموزشی و توجه به بافت فرهنگی–ارزشی، تعیین کننده کیفیت تاثیر هوش مصنوعی بر تربیت مسئولیت پذیری یادگیری است

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

میلاد نظری

نویسنده اول

نظری، میلاد،1404،هوش مصنوعی و تربیت مسئولیت پذیری یادگیری در کودکان دوره ابتدایی،سومین همایش بین المللی فناوری های هوشمند در عرصه علوم تربیتی، روانشناسی، مشاوره ، فلسفه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات سومین همایش بین المللی فناوری های هوشمند در عرصه علوم تربیتی، روانشناسی، مشاوره ، فلسفه28 مهر 1404