بررسی راهبردهای موثر در پرورش خلاقیت در دانش آموزان و رابطه آن با روش تدریس

چکیده مقاله

خلاقیت به عنوان یکی از اساسی ترین توانایی های ذهنی و روانی انسان، نقشی تعیین کننده در رشد فردی، اجتماعی و علمی افراد ایفا می کند و همواره مورد توجه نظام های آموزشی پیشرفته قرار گرفته است یکی از مهم ترین رسالت های نظام های آموزشی، پرورش نسلی است که نه تنها در چارچوب دانش موجود حرکت کند، بلکه بتواند با اندیشه های نو و ابتکاری، زمینه ساز پیشرفت و تحول جامعه باشد در این میان، دانش آموزان مقطع ابتدایی به دلیل قرار گرفتن در دوره ای حساس از رشد شناختی و عاطفی، بیش از هر زمان دیگری به پرورش خلاقیت نیازمند هستند؛ زیرا بنیان بسیاری از مهارت های فکری، اجتماعی و علمی آنان در همین دوران شکل می گیرد یکی از عوامل کلیدی در پرورش خلاقیت دانش آموزان، شیوه تدریس معلمان است روش های تدریس سنتی که بر انتقال یک سویه اطلاعات از سوی معلم به دانش آموز تاکید دارند، غالبا موجب محدود شدن تفکر مستقل و نوآورانه می شوند در مقابل، روش های تدریس فعال و خلاق محور مانند آموزش مبتنی بر حل مسئله، بازی های آموزشی، بحث و گفت وگو، پروژه محوری و یادگیری تعاملی، فرصت هایی را برای دانش آموزان فراهم می آورند تا با کنجکاوی، پرسشگری و تجربه های عملی، مسیرهای تازه ای از اندیشه و یادگیری را تجربه کنند بنابراین می توان گفت رابطه ای مستقیم و عمیق میان روش تدریس و میزان پرورش خلاقیت در دانش آموزان وجود دارد و معلمان می توانند با انتخاب راهبردهای آموزشی مناسب، ذهنیت خلاق را در کلاس درس نهادینه کنند پرورش خلاقیت صرفا به معنای آموزش مهارت های هنری یا توانایی های خاص نیست، بلکه شامل رشد توانایی درک مسائل از زوایای متفاوت، ایجاد ایده های نو، تقویت تفکر انتقادی و ارتقای اعتماد به نفس دانش آموزان در بیان نظرات و ابتکارات خود است محیط آموزشی اگر پویا، مشارکتی و انگیزشی باشد، می تواند بستری فراهم آورد که دانش آموزان بدون ترس از قضاوت یا شکست، افکار نوآورانه خود را بیان کنند در چنین شرایطی، روش تدریس معلم نه تنها به انتقال اطلاعات محدود نمی شود، بلکه به ابزاری برای تحریک تفکر خلاق، ایجاد فضای تعامل و تقویت روحیه مشارکت جمعی تبدیل می شود از سوی دیگر، پرورش خلاقیت دانش آموزان پیامدهایی فراتر از موفقیت تحصیلی دارد خلاقیت به آنان می آموزد که در زندگی فردی و اجتماعی انعطاف پذیر باشند، با چالش ها سازگار شوند و برای مسائل راه حل های تازه ارائه دهند این ویژگی ها در نهایت به ارتقای سرمایه انسانی و توسعه پایدار جامعه کمک خواهد کرد بنابراین توجه به راهبردهای آموزشی خلاق محور و نقش مستقیم روش تدریس در این فرآیند، ضرورتی انکارناپذیر در نظام آموزشی امروز به شمار می آید در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که به بررسی اهمیت روش تدریس و رابطه آن بر پرورش تفکر واگرا در دانش آموزان شود نتایج به دست آمده حاکی از آن است که استفاده از روش های تدریس فعال، دانش آموز محور و مبتنی بر پروژه، همراه با محیط حمایتی و فرصت های تجربه عملی، نقش بسزایی در پرورش خلاقیت دانش آموزان دارد و تقویت مهارت های تفکر نوآورانه، حل مسئله و ایده پردازی آن ها را تضمین می کند

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

فاطمه امانی کلیشمی

نویسنده اول

فرید حمیدنیا

نویسنده دوم

راحله کمالی تاری

نویسنده سوم

فاطمه سلیمانی

نویسنده چهارم

�مانی کلیشمی، فاطمه و حمیدنیا، فرید و کمالی تاری، راحله و سلیمانی، فاطمه،1404،بررسی راهبردهای موثر در پرورش خلاقیت در دانش آموزان و رابطه آن با روش تدریس،اولین همایش بین المللی معلمان پیشرو در عصر پژوهش های تحول آفرین،اهواز

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات اولین همایش بین المللی معلمان پیشرو در عصر پژوهش های تحول آفرین15 مهر 1404 · اهواز