نقش مدرسه در تقویت سلامت روان تحصیلی دانش آموزان در عصر فشارهای آموزشی

چکیده مقاله

در دهه های اخیر، تشدید فشارهای آموزشی ناشی از رقابت تحصیلی، نظام های ارزشیابی مبتنی بر نمره و انتظارات فزاینده خانواده و جامعه، سلامت روان تحصیلی دانش آموزان را با چالش های جدی مواجه ساخته است در چنین شرایطی، مدرسه به عنوان مهم ترین بستر تربیتی و اجتماعی، نقشی تعیین کننده در تعدیل یا تشدید این فشارها ایفا می کند پژوهش حاضر با رویکردی تحلیلی و توصیفی، به بررسی نقش مدرسه در تقویت سلامت روان تحصیلی دانش آموزان در عصر فشارهای آموزشی می پردازد و تلاش می کند ابعاد مختلف این نقش را در سطح ساختاری، تعاملی و فرهنگی تبیین کند یافته های پژوهش نشان می دهد که سلامت روان تحصیلی پدیده ای چندبعدی است که تحت تاثیر عواملی چون جو روانی مدرسه، کیفیت تعامل معلم و دانش آموز، شیوه های ارزشیابی تحصیلی، میزان حمایت های روانی–اجتماعی، فرهنگ حاکم بر مدرسه و سبک مدیریت آموزشی شکل می گیرد تحلیل نتایج پژوهش های داخلی و خارجی حاکی از آن است که جو مثبت و حمایت گر مدرسه می تواند اثرات منفی فشارهای آموزشی را به طور معناداری کاهش دهد و زمینه ساز افزایش انگیزش، تاب آوری و احساس تعلق تحصیلی در دانش آموزان شود همچنین، نقش معلم به عنوان کنشگر تربیتی و عاطفی، در ایجاد تعادل روانی یادگیری برجسته است و تعامل انسانی معلم با دانش آموز، یکی از مهم ترین عوامل حفظ سلامت روان تحصیلی به شمار می رود نتایج این مطالعه همچنین نشان می دهد که نظام های ارزشیابی رقابتی و نمره محور، در صورت عدم اصلاح، می توانند به عاملی فشارزا برای سلامت روان دانش آموزان تبدیل شوند؛ در حالی که ارزشیابی های فرایندمحور و توصیفی، نقش حمایتی و انگیزشی دارند افزون بر این، توسعه خدمات مشاوره ای، آموزش مهارت های زندگی و تقویت حمایت های روانی–اجتماعی در مدرسه، از عوامل کلیدی در ارتقای سلامت روان تحصیلی محسوب می شود در نهایت، پژوهش حاضر بر این نتیجه تاکید می کند که تقویت سلامت روان تحصیلی دانش آموزان مستلزم اتخاذ رویکردی جامع و انسان محور در مدرسه است که در آن، آموزش، تربیت و حمایت روانی به صورت هم زمان مورد توجه قرار گیرند

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

فاطمه کمالی

کارشناسی ارشد ادبیات فارسی، دانشگاه آزادجیرقت، کرمان

فاطمه جعفری رنجبر

ارشد روانشناسی تربیتی،دانشگاه علوم تحقیقات تهران واحد بندرعباس

شهربان رفعتی مقدم

کارشناسی ارشد ادبیات فارسی،دانشگاه آزاد میناب، هرمزگان

فتحیه صداقت پیشه

کارشناسی آموزش ابتدایی ،دانشگاه فرهنگیان بندرعباس

کمالی، فاطمه و جعفری رنجبر، فاطمه و رفعتی مقدم، شهربان و صداقت پیشه، فتحیه،1404،نقش مدرسه در تقویت سلامت روان تحصیلی دانش آموزان در عصر فشارهای آموزشی،اولین همایش بین المللی معلمان پیشرو در عصر پژوهش های تحول آفرین،اهواز

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات اولین همایش بین المللی معلمان پیشرو در عصر پژوهش های تحول آفرین15 مهر 1404 · اهواز