چکیده مقاله
فیزیک به عنوان یکی از بنیادی ترین علوم طبیعی، نه تنها مجموعه ای از قوانین و فرمول هاست، بلکه روشی برای تفکر درباره جهان هستی و درک پدیده های طبیعی است با این حال، رویکردهای سنتی در آموزش فیزیک که بر حفظ فرمول ها، حل مسائل الگوریتمی و انتقال یک سویه معلومات تمرکز دارند، منجر به سطحی شدن یادگیری و ناتوانی دانش آموزان در کاربرد دانش در موقعیت های واقعی شده است در پارادایم آموزشی نوین، هدف صرفا کسب دانش نیست، بلکه پرورش توانایی های شناختی بالا، به ویژه تفکر انتقادی، در اولویت قرار دارد تفکر انتقادی به دانش آموزان اجازه می دهد تا تاویل های خود را از پدیده ها بسازند، استدلال ها را ارزیابی کنند و به تصمیم گیری های منطقی برسند این پژوهش با هدف بررسی چگونگی طراحی و به کارگیری موقعیت های مسئله محور برای توسعه تفکر انتقادی در درس فیزیک انجام شده است در این مطالعه، اصول طراحی موقعیت های مسئله محور مورد واکاوی قرار گرفته است نتایج نشان می دهد که مسائل فیزیک باید از حالت انتزاعی و ریاضی محور خشک، به سمت موقعیت های چالش برانگیز، زمینه محور و بازپاسخ تغییر جهت دهند طراحی این موقعیت ها نیازمند توجه به زمینه های زندگی روزمره دانش آموزان، پرسش های تحلیلی و عدم وجود راه حل های از پیش تعیین شده قطعی است وقتی دانش آموزان با یک مسئله فیزیکی واقعی مانند ایمنی خودروها، بهره وری انرژی یا پدیده های نجومی مواجه می شوند، مجبور می شوند تا فراتر از حفظیات، به تحلیل شرایط، شناسایی متغیرها، فرضیه سازی و آزمون راه حل ها بپردازند این فرآیند شناختی، مستقیما مهارت های تفکر انتقادی مانند استنتاج، تحلیل، ارزیابی شواهد و استدلال استقرایی را تقویت می کند همچنین، نقش معلم در این روش از انتقال دهنده دانش به تسهیل گر و راهنما تغییر می یابد که با طرح سوالات هدایت کننده، دانش آموزان را به عمق مسئله می برد در نهایت، ادغام رویکرد مسئله محور در آموزش فیزیک می تواند انگیزه یادگیری را افزایش داده و دانش آموزانی را تربیت کند که قادرند با نگاهی انتقادی و علمی به مسائل پیچیده دنیای پیرامون خود بنگرند
کلیدواژه‌ها
نویسندگان
لیلا رضازاده
نویسنده اول
هاشم کاظمی بیاتی
نویسنده دوم
شیوه ارجاع
�ضازاده، لیلا و کاظمی بیاتی، هاشم،1404،طراحی موقعیت های مسئله محور (Context-Rich Problems) در آموزش فیزیک برای توسعه تفکر انتقادی،سومین همایش بین المللی فناوری های هوشمند در عرصه علوم تربیتی، روانشناسی، مشاوره ، فلسفه
ارائه‌شده در
مجموعه مقالات سومین همایش بین المللی فناوری های هوشمند در عرصه علوم تربیتی، روانشناسی، مشاوره ، فلسفه28 مهر 1404