تحلیل چندلایه سرسختی روان شناختی در آموزش و پرورش

چکیده مقاله

مقدمه و هدف: سرسختی روان شناختی به عنوان یک سبک شخصیتی مقاوم کننده، نقش محوری در حفظ سلامت روان و عملکرد بهینه کارکنان در مواجهه با فشارهای مزمن شغلی ایفا می کند با توجه به ماهیت استرس زای شغل معلمی در نظام آموزش و پرورش ایران، شناسایی وضعیت سرسختی روان شناختی و عوامل مرتبط با آن از اهمیت ویژه ای برخوردار است هدف پژوهش حاضر، تحلیل توصیفی تحلیلی مفهوم سرسختی روان شناختی و بررسی ارتباط آن با متغیرهای تاب آوری، رضایت شغلی و استرس شغلی در آموزش و پرورش بر اساس مطالعات موجود است روش پژوهش: این پژوهش به روش مروری نظام مند Systematic Review و با رویکرد توصیفی تحلیلی و کیفی انجام شد جامعه تحقیق شامل کلیه مقالات علمی پژوهشی داخلی و خارجی منتشر شده در پایگاه های معتبر Scopus، PubMed، SID، Magiran، Google Scholar بود پس از جستجوی نظام مند با کلیدواژه های «سرسختی روان شناختی»، «معلمان»، «تاب آوری»، «رضایت شغلی» و «استرس شغلی» و اعمال معیارهای ورود مرتبط بودن با بافت آموزش و پرورش، شفافیت روش شناسی و دسترسی به متن کامل ، ۲۰ مقاله برای تحلیل نهایی انتخاب شدند داده ها با استفاده از روش تحلیل محتوای جهت دار و بر اساس مدل سه مولفه ای سرسختی کوباسا کنترل، تعهد، چالش استخراج و تفسیر شدند یافته ها: تحلیل مقالات نشان داد که سرسختی روان شناختی در آموزش و پرورش تحت تاثیر سه دسته عامل اصلی قرار دارد: ۱ عوامل فردی شامل خودکارآمدی، سبک های اسنادی، و تجارب قبلی از موفقیت/شکست ؛ ۲ عوامل سازمانی حمایت اجتماعی مدیر و همکاران، فرهنگ سازمانی، میزان اختیار عمل در شغل ؛ و ۳ عوامل آموزشی مداخله ای برنامه های ضمن خدمت مبتنی بر آموزش مولفه های سرسختی نتیجه گیری: سرسختی روان شناختی یک سازه کلیدی و قابل آموزش در نظام آموزش و پرورش است که می تواند به عنوان یک سپر محافظ در برابر آسیب های استرس شغلی عمل کند برخلاف باور رایج، سرسختی یک صفت ثابت و مادرزاد نیست، بلکه از طریق مداخلات آموزشی منظم و مبتنی بر شواهد قابل تقویت است

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

علی حسین ریحان پور

دانشجوی کارشناش ارشد برنامه ریزی آموزشی

طهورا طاهری زاده

کارشناسی روانشناسی دانشگاه شاهد تهران

معصومه مسلمی مهنی

استادیار گروه علوم تربیتی دانشگاه پیام نور

ندا یاقدوس

کارشناسی ارشد ارتباط تصویری دانشگاه معماری و هنر پارس تهران

�اهری زاده، طهورا و یاقدوس، ندا،1405،تحلیل چندلایه سرسختی روان شناختی در آموزش و پرورش،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در نظام های آموزشی، تربیتی، روانشناسی، مهارت آموزی و مهارت محوری با محوریت آموزش و پرورش در هزاره سوم،بوشهر

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در نظام های آموزشی، تربیتی، روانشناسی، مهارت آموزی و مهارت محوری با محوریت آموزش و پرورش در هزاره سوم26 اردیبهشت 1405 · بوشهر