مطالعه تطبیقی تجارب جهانی در طراحی برنامه های استراتژیک کتابخانه های عمومی با رویکرد تفکر سیستمی

چکیده مقاله

با توجه به پیچیدگی های روزافزون محیطی و تغییر نقش کتابخانه های عمومی در جامعه دانایی محور، بازنگری در برنامه ریزی استراتژیک این نهادها امری ضروری به نظر می رسد پژوهش حاضر با هدف انجام یک مطالعه تطبیقی از تجارب جهانی در زمینه طراحی برنامه های استراتژیک کتابخانه های عمومی با تاکید بر رویکرد تفکر سیستمی انجام شده است بدین منظور، کشورهای ایالات متحده، فنلاند، استرالیا و کره جنوبی به عنوان نمونه هایی موفق انتخاب و اسناد رسمی، برنامه های راهبردی و گزارش های سیاستی آنها با روش تحلیل مضمون کیفی بررسی گردید یافته ها نشان داد که در تمامی کشورها، مولفه هایی همچون تعریف ماموریت و چشم انداز روشن، تحلیل محیطی ساختارمند SWOT، PEST، STEEP ، مشارکت فعال ذی نفعان و سیستم های ارزیابی چندلایه، از عناصر محوری در طراحی برنامه ها بوده اند در عین حال، تفاوت های قابل توجهی در ساختار حکمرانی، میزان تمرکز نهادی، و فرهنگ سازمانی بین کشورها مشاهده شد بر اساس تحلیل مضمون، مدلی مفهومی برای برنامه ریزی استراتژیک کتابخانه های عمومی ایران با بهره گیری از نقشه های علی، حلقه های بازخورد و تحلیل سیستم ذی نفعان طراحی گردید این مدل با تاکید بر انعطاف پذیری، مشارکت نهادی، و ارزیابی مستمر، می تواند به عنوان چارچوبی بومی در جهت ارتقاء کارایی نظام کتابخانه ای ایران به کار گرفته شود نتایج این مطالعه نشان می دهد که تلفیق تفکر سیستمی با سیاست گذاری فرهنگی می تواند زمینه ساز تحول پایدار در خدمات اطلاعاتی عمومی گردد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

مریم محمدعلی نژاد

دانشجوی دکتری علم اطلاعات و دانش شناسی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران

عاطفه زارعی

استادیار گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران

سیدعلی اکبر فامیل روحانی

استادیار گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران

بهروز بیات

استادیار گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران

محمدعلی نژاد، مریم و زارعی، عاطفه و فامیل روحانی، سیدعلی اکبر و بیات، بهروز،1404،مطالعه تطبیقی تجارب جهانی در طراحی برنامه های استراتژیک کتابخانه های عمومی با رویکرد تفکر سیستمی،چهارمین کنفرانس بین المللی تفکر سیستمی در عمل،مشهد

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات چهارمین کنفرانس بین المللی تفکر سیستمی در عمل12 آذر 1404 · مشهد