از هوشمندسازی عملکرد تا انسان محوری تربیت: بازتعریف نقش هوش مصنوعی در تجربه زیسته تربیت بدنی دانش آموزان

چکیده مقاله

گسترش هوش مصنوعی در محیط های آموزشی، تربیت بدنی مدرسه ای را نیز با امکان های تازه ای برای مشاهده، تحلیل و تفسیر فعالیت های حرکتی دانش آموزان مواجه ساخته است با این حال، مسئله اساسی در ورود فناوری های هوشمند به تربیت بدنی صرفا افزایش دقت سنجش عملکرد یا تولید بازخورد نیست؛ بلکه چگونگی حفظ ماهیت انسانی، تعاملی و تربیتی این حوزه در شرایطی است که بخش بیشتری از تجربه یادگیری به داده، الگوریتم و سامانه های هوشمند سپرده می شود پژوهش حاضر با هدف بازاندیشی در جایگاه هوش مصنوعی در تربیت بدنی مدرسه ای و تبیین مرز میان «هوشمندسازی فعالیت» و «انسان محوری تربیت» انجام شده است این پژوهش با رویکرد توصیفی تحلیلی و با بهره گیری از مطالعات و منابع علمی مرتبط با هوش مصنوعی، فناوری های پوشیدنی، یادگیری حرکتی، انگیزش، تعامل اجتماعی و تربیت بدنی مدرسه ای انجام شده است تحلیل یافته ها نشان می دهد که هوش مصنوعی می تواند از طریق تحلیل الگوهای حرکتی، پایش میزان مشارکت، ارائه بازخورد فردی، شناسایی برخی الگوهای عملکردی و کمک به طراحی فعالیت های متناسب، ظرفیت قابل توجهی برای پشتیبانی از فرآیند یادگیری حرکتی ایجاد کند با این حال، داده های تولیدشده توسط فناوری لزوما معادل «شناخت تربیتی» دانش آموز نیستند؛ زیرا تجربه تربیت بدنی تحت تاثیر عواملی همچون اعتمادبه نفس، احساس تعلق، روابط همسالان، اضطراب، انگیزش، تجربه موفقیت و احساس امنیت روانی قرار دارد؛ عواملی که تفسیر آنها نیازمند قضاوت و ارتباط انسانی است یافته ها همچنین نشان می دهد که غلبه منطق اندازه گیری بر منطق تربیت می تواند ماهیت تربیت بدنی را از یک تجربه مشارکتی و رشدمدار به فرایندی مبتنی بر عدد، رتبه و مقایسه تبدیل کند چنین وضعیتی، به ویژه در میان دانش آموزانی که از نظر توانایی حرکتی، شرایط جسمانی یا انگیزشی تفاوت دارند، می تواند به شکل گیری تجربه های نابرابر از درس تربیت بدنی منجر شود بنابراین، مسئله اصلی نه پذیرش یا رد هوش مصنوعی، بلکه تعیین حدود، کارکرد و شیوه استفاده تربیتی از آن است بر اساس تحلیل انجام شده، الگوی مطلوب را می توان «هوش مصنوعی به مثابه همیار تربیتی» دانست؛ الگویی که در آن فناوری وظیفه پردازش داده ها، شناسایی الگوها و ارائه اطلاعات تکمیلی را بر عهده دارد، اما تفسیر تربیتی، تصمیم گیری، ایجاد انگیزه، مدیریت روابط، حمایت عاطفی و هدایت تجربه یادگیری همچنان در اختیار مربی انسانی باقی می ماند از این منظر، آینده تربیت بدنی هوشمند نه با جایگزینی مربی، بلکه با بازتعریف همکاری میان فناوری و انسان شکل می گیرد؛ همکاری ای که در آن فناوری برای تعمیق تجربه تربیتی به کار گرفته می شود، نه برای تبدیل دانش آموز به مجموعه ای از شاخص های قابل اندازه گیری

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

باران سادات بدیعی

دبیر رسمی آموزش و پرورش

فرزانه داوطلب طوسی

دبیر رسمی آموزش و پرورش

شهین مختاری

دبیر رسمی آموزش و پرورش

زحل کهنی

دبیر رسمی آموزش و پرورش

فرحناز انصاری

دبیر رسمی آموزش و پرورش

�دیعی، باران سادات و داوطلب طوسی، فرزانه و مختاری، شهین و کهنی، زحل و انصاری، فرحناز،1405،از هوشمندسازی عملکرد تا انسان محوری تربیت: بازتعریف نقش هوش مصنوعی در تجربه زیسته تربیت بدنی دانش آموزان،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در نظام های آموزشی، تربیتی، روانشناسی، مهارت آموزی و مهارت محوری با محوریت آموزش و پرورش در هزاره سوم،بوشهر

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در نظام های آموزشی، تربیتی، روانشناسی، مهارت آموزی و مهارت محوری با محوریت آموزش و پرورش در هزاره سوم26 اردیبهشت 1405 · بوشهر