چکیده مقاله
نظام های آموزشی در جهان امروز با چالش های متعددی روبه رو هستند؛ از جمله کاهش انگیزش تحصیلی دانش آموزان، افت عملکرد تحصیلی، ضعف در توانایی های شناختی و دشواری در رویارویی با مسائل پیچیده زندگی روزمره یکی از مهم ترین دغدغه های معلمان، والدین و سیاست گذاران آموزشی، پرورش نسلی خلاق، متفکر و توانمند در حل مشکلات فردی و اجتماعی است در این میان، انگیزش تحصیلی به عنوان یکی از کلیدی ترین مولفه های یادگیری نقش محوری ایفا می کند انگیزش، به معنای نیروی درونی و بیرونی جهت دهنده رفتار و یادگیری، عامل اصلی در تداوم تلاش، پشتکار و موفقیت دانش آموزان محسوب می شود اگرچه استعداد و توانایی های ذاتی اهمیت دارند، اما بدون وجود انگیزش کافی، این توانایی ها نمی توانند به نتایج مطلوب منجر شوند از سوی دیگر، مهارت های حل مسئله به عنوان بخشی مهم از مهارت های زندگی، نقش بسزایی در ارتقای کیفیت یادگیری و عملکرد تحصیلی دارند حل مسئله فرایندی شناختی رفتاری است که فرد را قادر می سازد با موقعیت های دشوار، ناشناخته یا چالش برانگیز به شکلی هدفمند و موثر روبه رو شود آموزش این مهارت ها نه تنها موجب ارتقای سطح یادگیری دانش آموزان می شود، بلکه نگرش آنان را نسبت به مسائل درسی و حتی زندگی روزمره تغییر می دهد درواقع، آموزش حل مسئله ابزاری است برای تقویت تفکر انتقادی، خلاقیت، تصمیم گیری آگاهانه و در نتیجه افزایش انگیزش درونی برای یادگیری از منظر روان شناسی آموزشی، پیوند میان مهارت های حل مسئله و انگیزش تحصیلی امری انکارناپذیر است دانش آموزانی که در برابر مشکلات تحصیلی راهبردهای موثری برای حل مسائل در اختیار دارند، کمتر دچار درماندگی آموخته شده می شوند و بیشتر به تلاش مستمر در جهت دستیابی به اهداف خود ادامه می دهند این در حالی است که دانش آموزانی فاقد چنین مهارت ها، در مواجهه با ناکامی های کوچک نیز به سرعت دچار افت انگیزه و کاهش عملکرد می شوند بنابراین، آموزش نظام مند و هدفمند این مهارت ها می تواند به عنوان یکی از موثرترین مداخلات آموزشی برای ارتقای انگیزش و عملکرد دانش آموزان مطرح شود در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که به بررسی ارزیابی اثربخشی آموزش مهارت های حل مسئله بر انگیزش تحصیلی و عملکرد دانش آموزان پرداخته شود نتایج به دست آمده حاکی از آن است که آموزش مهارت های حل مسئله می تواند موجب افزایش احساس خودکارآمدی و اعتمادبه نفس دانش آموزان شود هنگامی که دانش آموزان یاد می گیرند چگونه مسائل درسی یا شخصی خود را تحلیل و راه حل های مختلفی را طراحی کنند، نه تنها از لحاظ شناختی توانمند می شوند بلکه از لحاظ عاطفی نیز انگیزه بیشتری برای ادامه مسیر تحصیلی پیدا می کنند به علاوه، آموزش حل مسئله با کاهش اضطراب و استرس ناشی از شکست های تحصیلی، فضای روانی مطلوب تری برای یادگیری فراهم می سازد این امر در نهایت به بهبود عملکرد تحصیلی، افزایش مشارکت در فعالیت های کلاسی و ارتقای کیفیت تعاملات اجتماعی دانش آموزان می انجامد
کلیدواژهها
نویسندگان
شیوه ارجاع
�وده بهمبری، زینب و سرعتی ابدی خسمخی، خدیجه و سیدزاده، سیده زهرا،1404،بررسی ارزیابی اثربخشی آموزش مهارت های حل مسئله بر انگیزش تحصیلی و عملکرد دانش آموزان،اولین همایش بین المللی معلمان پیشرو در عصر پژوهش های تحول آفرین،اهواز
ارائهشده در
مجموعه مقالات اولین همایش بین المللی معلمان پیشرو در عصر پژوهش های تحول آفرین15 مهر 1404 · اهواز