مروری بر تاثیر دوزبانگی بر مهارت های سواد پایه(خواندن، نوشتن و درک مطلب) در دانش آموزان دوره ابتدایی

چکیده مقاله

دوزبانگی در بسیاری از جوامع معاصر، به ویژه در مناطق چندقومیتی و چندزبانه، بخشی جدایی ناپذیر از تجربه زیسته کودکان به شمار میرود در دوره ابتدایی، شکل گیری مهارت های سواد پایه شامل خواندن، نوشتن به ویژه املاء و درک مطلب، نقشی اساسی در پیشرفت تحصیلی و سازگاری آموزشی دانش آموزان دارد از این رو، بررسی نسبت میان دوزبانگی و رشد این مهارت ها اهمیت نظری و کاربردی ویژه ای دارد مقاله حاضر با رویکردی مروری و تحلیلی، به واکاوی یافته های پژوهشی مرتبط با تاثیر دوزبانگی بر سواد پایه در دانش آموزان دوره ابتدایی می پردازد در بخش نخست، مفهوم دوزبانگی، انواع آن همزمان و پیاپی، افزایشی و کاهشی و تفاوت در سطوح تسلط زبانی تبیین میشود سپس با تمرکز بر بافت زبانی ایران و حضور زبان هایی چون آذری، کردی، عربی، ترکمنی و سایر زبان های محلی، زمینه اجتماعی آموزشی دوزبانگی بررسی میگردد مرور مطالعات داخلی و خارجی نشان میدهد که تاثیر دوزبانگی بر مهارت های خواندن، املاء و درک مطلب یکسان و قطعی نیست و به متغیرهایی چون سن آغاز یادگیری زبان دوم، میزان و کیفیت مواجهه با زبان مدرسه، شباهت ها و تفاوت های ساختاری و آوایی–املایی دو زبان، وضعیت اقتصادی اجتماعی خانواده، کیفیت آموزش و نوع ابزارهای سنجش وابسته است یافته ها حاکی از آن است که برخی دانش آموزان دوزبانه ممکن است در مراحل اولیه آموزش رسمی با چالش هایی در رمزگشایی واژگان و املاء مواجه شوند؛ با این حال، در صورت برخورداری از حمایت آموزشی مناسب و رویکردهای تدریس حساس به تفاوت های زبانی، دوزبانگی میتواند به تقویت مهارت های فرازبانی، انعطاف پذیری شناختی و در نهایت بهبود درک مطلب بینجامد در مجموع، دوزبانگی نه یک عامل آسیب زا، بلکه پدیده ای چندبعدی است که پیامدهای آن در تعامل با شرایط آموزشی و اجتماعی شکل میگیرد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

لیلا یعقوب زاد ملکی

کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی

عطیه نقشبندی

کارشناسی مدیریت آموزشی ،دانشگاه پیام نور واحد پاوه

شیما ادگی

دانشجوی کارشناسی آموزش ابتدایی، دانشگاه فرهنگیان مرکز اروند آبادان، ایران

رقیه رحیمی

کارشناسی آموزش ابتدایی

مژگان علیمحمدی

مدرس دانشگاه فرهنگیان رشته علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان مرکز اروند آبادان، ایران

مریم کریم زاده کلیبر

کارشناسی ارشد آموزش زبان وادبیات فارسی

�دگی، شیما و علیمحمدی، مژگان،1405،مروری بر تاثیر دوزبانگی بر مهارت های سواد پایه(خواندن، نوشتن و درک مطلب) در دانش آموزان دوره ابتدایی،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در نظام های آموزشی، تربیتی، روانشناسی، مهارت آموزی و مهارت محوری با محوریت آموزش و پرورش در هزاره سوم،بوشهر

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در نظام های آموزشی، تربیتی، روانشناسی، مهارت آموزی و مهارت محوری با محوریت آموزش و پرورش در هزاره سوم26 اردیبهشت 1405 · بوشهر