فراتحلیلی بر نقش تعاملات اجتماعی کودکان در فضاهای دیجیتال: بازخوانی نقش شبکه های اجتماعی کودک محور در رشد هویت و اخلاق (یک مرور انتقادی)

چکیده مقاله

ظهور و گسترش فزاینده فضاهای دیجیتال و شبکه های اجتماعی کودک محور، پارادایم رشد و تحول کودکان را به طور بنیادین دگرگون ساخته است دوران کودکی که پیش از این عمدتا در تعاملات چهره به چهره و در محیط های فیزیکی تعریف می شد، اکنون به قلمرو دیجیتال گسترش یافته و فرصت ها و چالش های بی سابقه ای را در زمینه شکل گیری هویت و تکامل اخلاقی به همراه آورده است این مقاله با اتخاذ یک رویکرد فراتحلیلی، توصیفی مروری و انتقادی، به بررسی عمیق و چندوجهی پژوهش های انجام شده در شش سال اخیر ۲۰۱۸ ۲۰۲۴ پیرامون تاثیر تعاملات اجتماعی آنلاین بر رشد هویت و اخلاق کودکان می پردازد روش شناسی این پژوهش مبتنی بر جستجوی نظام مند در پایگاه های اطلاعاتی معتبر و تحلیل کیفی محتوای مقالات منتخب بر اساس معیارهای دقیق ورود و خروج است یافته های کلیدی این فراتحلیل نشان می دهد که شبکه های اجتماعی کودک محور، فضاهایی دوگانه با پتانسیل های متضاد هستند از یک سو، این پلتفرم ها از طریق امکاناتی نظیر سفارشی سازی پروفایل، آزمایشگری نقش و تعامل با همسالان متنوع، به عنوان “آزمایشگاه های هویت” عمل کرده و به کودکان در کاوش و ابراز خود کمک می کنند از سوی دیگر، پدیده هایی نظیر قلدری سایبری، مقایسه اجتماعی منفی، ارائه خود غیرواقعی و مواجهه با محتوای نامناسب، می توانند رشد سالم هویت و شکل گیری بنیان های اخلاقی مانند همدلی و قضاوت اخلاقی را با چالش های جدی مواجه سازند این مقاله ضمن طبقه بندی و تحلیل روندهای پژوهشی، شکاف های تحقیقاتی موجود به ویژه در زمینه مطالعات طولی و تاثیرات بلندمدت و یافته های متناقض را شناسایی می کند در نهایت، با تلفیق مبانی نظری رشد نظریات اریکسون، پیاژه و ویگوتسکی و یافته های تجربی، یک چارچوب تحلیلی برای فهم این پدیده پیچیده ارائه شده و مجموعه ای از پیشنهادات کاربردی برای والدین، مربیان، سیاست گذاران نظام سلامت و پژوهشگران آتی جهت راهبری ایمن و سازنده کودکان در این اکوسیستم دیجیتال تدوین می گردد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

ثریا ذوالفقاری

گروه روانشناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، البرز، ایران

�والفقاری، ثریا،1404،فراتحلیلی بر نقش تعاملات اجتماعی کودکان در فضاهای دیجیتال: بازخوانی نقش شبکه های اجتماعی کودک محور در رشد هویت و اخلاق (یک مرور انتقادی)،بیست و پنجمین کنفرانس بین المللی روانشناسی، مشاوره و علوم تربیت�

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات بیست و پنجمین کنفرانس بین المللی روانشناسی، مشاوره و علوم تربیتی17 بهمن 1404 · مسجد سلیمان