نقش نشخوار فکری، تنظیم هیجان و خودپنداره در افسردگی نوجوانان: مرور روایی بر شواهد نظری و تجربی

چکیده مقاله

افسردگی در دوران نوجوانی یکی از شایع ترین و در عین حال ناتوان کننده ترین اختلالات روانی محسوب می شود که تاثیرات آن فراتر از حوزه های هیجانی بوده و عملکرد تحصیلی، روابط بین فردی و رشد شخصیت را نیز تحت تاثیر قرار می دهد به همین دلیل، افسردگی نوجوانان به یکی از محورهای اصلی پژوهش و مداخلات سلامت روان بدل شده است شواهد موجود نشان می دهد که تجربه افسردگی در این دوره نه تنها با افت عملکرد تحصیلی و دشواری در تعاملات اجتماعی همراه است، بلکه احتمال تداوم یا بازگشت اختلالات خلقی در بزرگسالی را به شکل قابل توجهی افزایش می دهد در سال های اخیر، تمرکز مطالعات از بررسی صرف علائم افسردگی به تحلیل فرآیندهای بنیادین شناختی–هیجانی منتقل شده است هدف اصلی این مقاله ارائه یک مرور روایی جامع از ادبیات نظری و تجربی در خصوص نقش و تعامل سه سازه کلیدی—نشخوار فکری، تنظیم هیجان و خودپنداره—در بروز و تداوم افسردگی نوجوانان است برای این منظور، پژوهش های طولی، فراتحلیل ها و مطالعات مداخله ای به عنوان مبنای بررسی انتخاب شده و مدل های نظری مهمی شامل نظریه سبک های پاسخ Nolen Hoeksema, ۱۹۹۱ ، مدل چندموجی افسردگی نوجوانان Hankin, ۲۰۰۸ و رویکردهای شناختی–اجتماعی به «خود» Yeo et al , ۲۰۲۳ مرور و تلفیق شده اند یافته های مرور نشان می دهد که نشخوار فکری، به عنوان یک سبک پردازش شناختی تکراری و خودمحور، یکی از پیش بینی کننده های قوی شدت و دوام علائم افسردگی در نوجوانان است همچنین، اختلال در تنظیم هیجان—به ویژه در ابعادی مانند وضوح هیجانی، پذیرش هیجانات و به کارگیری راهبردهای سازگارانه—با افزایش نشانه های افسردگی و گرایش به نشخوار فکری رابطه مستقیم دارد در این میان، خودپنداره منفی، شامل عزت نفس پایین، خودانتقادی بالا و انسجام هویتی ناکافی، به عنوان زمینه شناختی آسیب پذیری عمل کرده و شرایط لازم برای شکل گیری و تقویت این فرایندهای ناسازگار را فراهم می آورد در مجموع، مرور حاضر مدلی تلفیقی را پیشنهاد می کند که در آن خودپنداره شکننده، نشخوار فکری و ناکارآمدی در تنظیم هیجان به صورت دوسویه و پویا یکدیگر را تقویت می کنند و چرخه ای خودپایدار از خلق منفی ایجاد می نمایند چنین چارچوب نظری می تواند به عنوان پایه ای مستحکم برای طراحی مداخلات پیشگیرانه و درمانی چندسطحی در افسردگی نوجوانان مورد استفاده قرار گیرد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

مهسا احمدی

دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی دانشگاه آزاد اسلامی واحد خمینی شهر، خمینی شهر، ایران

�حمدی، مهسا،1404،نقش نشخوار فکری، تنظیم هیجان و خودپنداره در افسردگی نوجوانان: مرور روایی بر شواهد نظری و تجربی،بیست و پنجمین کنفرانس بین المللی روانشناسی، مشاوره و علوم تربیت�

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات بیست و پنجمین کنفرانس بین المللی روانشناسی، مشاوره و علوم تربیتی17 بهمن 1404 · مسجد سلیمان