چکیده مقاله
این پژوهش گلخانه ای با هدف بررسی اثر تنش خشکی سطوح مختلف فسفر و تلقیح میکوریزایی بر شاخصهای مورفولوژیکی، فیزیولوژیکی و جذب عناصر غذایی در گیاه در شهرستان داراب در قالب یک آزمایش فاکتوریل با ۳ تیمار تنش خشکی در سه سطح آبیاری نرمال تنش متوسط و تنش شدید فسفر در سه سطح صفر، ۱۰ و ۲۰ میلی گرم بر کیلوگرم خاک و قارچ میکوریزا آربسکولار در سه سطح صفر، ۷۵ و ۱۵۰ گرم در سال ۱۴۰۲ انجام شد نتایج نشان داد که تنش خشکی به طور قابل توجهی رشد و نمو گیاه را تحت تاثیر قرار میدهد، به طوری که در سطح تنش حداکثر تعداد برگ ارتفاع ساقه، سطح برگ و شاخص کلروفیل به ترتیب ۵۱/۸ ۳۶/۳، ۴۰/۵ و ۴۰/۴ درصد نسبت به شرایط نرمال کاهش یافت همچنین وزن خشک اندام هوایی و ریشه نیز به طور قابل توجهی کاهش یافت که نشان دهنده کاهش میزان آب و مواد آلی در بافتهای گیاه است علاوه بر این تنش خشکی باعث کاهش جذب و انتقال فسفر در گیاه شد به طوری که غلظت فسفر به طور قابل توجهی کاهش یافت با افزایش سطح ،فسفر، بهبود قابل توجهی در شاخص های مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی گیاه مشاهده شد به طوری که تعداد برگ ارتفاع ساقه سطح برگ و شاخص کلروفیل به ترتیب ،۳۷/۴ ، ۱۵/۰۲ ۱۹/۰۵ و ۲۶/۵ درصد افزایش یافت بیشترین تغییر در تعداد برگ گیاه مشاهده شد که نشان دهنده نقش مهم فسفر در تولید برگهای جدید و توسعه سیستم رویشی گیاه است استفاده از قارچهای میکوریزا نیز باعث افزایش شاخصهای مورفولوژیکی و شاخص کلروفیل گیاه شد به طوری که تعداد ،برگ ارتفاع ساقه سطح برگ و شاخص کلروفیل به ترتیب ۱۲/۳، ۴/۹۷، ۵/۷ و ۹/۵ درصد افزایش یافت بیشترین تاثیر میکوریزا بر تعداد برگ گیاه بود که نشان دهنده نقش مهم میکوریزا در افزایش جذب فسفر و بهبود رشد سیستم رویشی گیاه است در شرایط تنش آبی، گیاهان تلقیح شده با قارچهای میکوریز آربوسکولار ویژگیهای رشد بهبود یافته و جذب مواد مغذی افزایش یافته به ویژه برای فسفر را نشان دادند وابستگی میکوریزایی در شرایط تنش متوسط حداکثر میزان را نشان داد و با افزایش شدت تنش و در شرایط آبیاری نرمال کاهش یافت افزایش فسفر نیز باعث افزایش وابستگی میکوریزایی شد به طور کلی، نتایج این پژوهش نشان میدهد که تنش خشکی تاثیر منفی قابل توجهی بر رشد و نمو گیاه دارد، اما افزایش سطح فسفر و استفاده از قارچهای میکوریزا میتواند تا حد زیادی این اثرات منفی را کاهش دهد
کلیدواژهها
نویسندگان
سروش سرافرازی
دانشگاه آزاد اسلامی واحد داراب بخش شیمی حاصلخیزی خاک و تغذیه گیاه ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد داراب داراب ، ایران
حسن حقیقت نیا
مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس بخش تحقیقات خاک و آب، شیراز، ایران
شیوه ارجاع
�رافرازی، سروش و حقیقت نیا، حسن،1404،بررسی برهمکنش قارچ میکوریزا آربسکولار و سطوح مختلف فسفر بر گیاه باقلا (.Vicia faba L) تحت شرایط تنش خشکی،نهمین کنگره بین المللی علوم و صنایع غذایی، کشاورزی و امنیت غذایی،تهران
ارائهشده در
مجموعه مقالات نهمین کنگره بین المللی علوم و صنایع غذایی، کشاورزی و امنیت غذایی31 شهریور 1404 · تهران