چکیده مقاله
این اقدام پژوهی با هدف بررسی، شناسایی و کاهش رفتارهای پرخاشگرانه و نشانه های بیش فعالی در میان برخی از دانش آموزان پایه پنجم ابتدایی در مدرسه دستغیب منطقه ۱۹ شهر تهران انجام شده است در ابتدای سال تحصیلی، هنگام مشاهده رفتارهای کلاسی و ارزیابی اولیه، متوجه شدم که تعدادی از دانش آموزانم به ویژه دو دانش آموز خاص علاوه بر بیش فعالی شدید، رفتارهای پرخاشگرانه و خشونت آمیز نسبت به هم کلاسی ها و گاهی حتی در برابر معلم از خود بروز می دهند این رفتارها شامل داد زدن، پرتاب وسایل، قطع گفت وگوی دیگران، بروز حرکات ناگهانی و بی قرار، و واکنش های تند به تذکرات کوچک بود با توجه به تاثیر این رفتارها بر نظم کلاس، کیفیت یادگیری گروهی و احساس امنیت عاطفی سایر دانش آموزان، تصمیم گرفتم با انجام این اقدام پژوهی، راهکارهای علمی و کاربردی برای کنترل و اصلاح رفتار این دانش آموزان بیابم در این پژوهش، روش کار مبتنی بر چرخه اقدام پژوهی شامل مراحل مشاهده، گردآوری داده ها، تحلیل، انتخاب راهکار، اجرا و ارزیابی مجدد بود اطلاعات از طریق ابزارهای متنوعی همچون مشاهده مستقیم در کلاس، مصاحبه با والدین و مشاور مدرسه، پرسش نامه ارزیابی رفتارهای بیش فعالی بر اساس مقیاس کانرز ، گفت وگوهای انفرادی با دانش آموزان، و ثبت وقایع روزانه گردآوری شد بررسی داده های کیفی نشان داد که عوامل متعددی در بروز این رفتارها نقش دارند؛ از جمله نبود ساختار منظم در خانه، استفاده زیاد از بازی های رایانه ای، کمبود توجه والدین، و سبک تربیتی سخت گیرانه یا متناقض در خانواده تحلیل داده های کمی نیز با استفاده از ثبت فراوانی رفتارهای پرخاشگرانه و حرکات بی قراری در بازه های زمانی مشخص قبل و بعد از اجرای مداخله انجام شد برای مثال، در هفته های نخست، میانگین دفعات پرخاشگری ثبت شده در دو دانش آموز هدف به ترتیب ۵ و ۴ بار در روز بود، که پس از اجرای مداخلات آموزشی و رفتاری، این میزان به ۱ و صفر بار در روز کاهش یافت در مرحله انتخاب و اجرای راهکارها، از مجموعه ای از روش های علمی و رفتاری بهره گرفته شد که شامل آموزش مهارت های کنترل خشم، به کارگیری تقویت مثبت تشویق رفتاری، کارت لبخند، و جدول امتیاز ، مشارکت والدین در فرایند اصلاح رفتار، ایجاد وظایف گروهی برای افزایش حس مسئولیت، انجام فعالیت های تخلیه هیجانی مانند ورزش و بازی هدفمند، و اصلاح الگوی ارتباطی معلم با دانش آموزان بود نتایج نهایی پژوهش نشان داد که با استمرار در اجرای راهکارهای ترکیبی رفتاری، آموزشی و خانوادگی، تغییرات مثبت قابل توجهی در رفتار دانش آموزان هدف ایجاد شد پرخاشگری به صورت محسوس کاهش یافت، میزان بی قراری و حرکات ناگهانی کم شد، روابط اجتماعی آنان با هم کلاسی ها بهبود یافت و مشارکت در فعالیت های کلاسی افزایش پیدا کرد همچنین معلمان دیگر و والدین نیز در گزارش های خود از بهبود رفتار، تمرکز و آرامش عمومی این دانش آموزان خبر دادند این یافته ها نشان می دهد که اصلاح رفتارهای پرخاشگرانه و بیش فعالی، نیازمند رویکردی چندبعدی است که همزمان عوامل محیطی، خانوادگی، روان شناختی و آموزشی را در بر گیرد این اقدام پژوهی نشان داد که با ترکیب روش های رفتاری مثبت، همکاری نزدیک با والدین، و ایجاد محیطی امن، مهربان و قانونمند در کلاس، می توان حتی در دانش آموزان دارای بیش فعالی شدید نیز تغییرات معنادار رفتاری ایجاد کرد
کلیدواژهها
نویسندگان
شیوه ارجاع
وحیدی، روناک،1404،چگونه توانستم پرخاشگری و بیش فعالی بعضی از دانش آموزانم را برطرف کنم؟،سومین همایش بین المللی فناوری های هوشمند در عرصه علوم تربیتی، روانشناسی، مشاوره ، فلسفه
ارائهشده در
مجموعه مقالات سومین همایش بین المللی فناوری های هوشمند در عرصه علوم تربیتی، روانشناسی، مشاوره ، فلسفه28 مهر 1404