چگونه توانستم سواد دیجیتال واستفاده آگاهانه از فضای مجازی در دانش آموزان را افزایش دهم؟

چکیده مقاله

اقدام پژوهی حاضر با هدف ارتقای سواد دیجیتال و تقویت مهارت استفاده آگاهانه از فضای مجازی در میان دانش آموزان پایه چهارم دبستان دخترانه تقوی یک، واقع در ناحیه سه قم، در سال تحصیلی ۱۴۰۵ ۱۴۰۴ انجام شد با گسترش روزافزون فناوری های دیجیتال و دسترسی آسان کودکان به اینترنت و شبکه های اجتماعی، ضرورت آموزش مهارت های استفاده صحیح، ایمن و مسئولانه از فضای مجازی بیش از پیش احساس می شود در این راستا، معلم پژوهشگر اعظم مهدی زاده گوکی با دو سال سابقه خدمت، در کلاس چهارم با ۳۴ دانش آموز، به بررسی وضعیت موجود و شناسایی چالش های مرتبط با استفاده ناآگاهانه از فضای مجازی پرداخت نتایج مشاهدات کلاسی، گفت وگو با دانش آموزان و تعامل با والدین نشان داد که بخش قابل توجهی از دانش آموزان با وجود دسترسی به ابزارهای دیجیتال، آگاهی کافی نسبت به اصول سواد دیجیتال، امنیت در فضای مجازی و مدیریت زمان استفاده از رسانه های دیجیتال ندارند روش پژوهش از نوع اقدام پژوهی کیفی و مبتنی بر چرخه های برنامه ریزی، اقدام، مشاهده و بازاندیشی بود در مرحله نخست، وضعیت موجود از طریق مشاهده مستقیم، پرسش های کلاسی، گفت وگو با دانش آموزان و بررسی رفتارهای آنان در مواجهه با فضای مجازی تحلیل شد سپس برای بهبود وضعیت، مجموعه ای از راهکارهای آموزشی و تربیتی طراحی و اجرا گردید این راهکارها شامل آموزش مفاهیم پایه سواد دیجیتال به زبان ساده، برگزاری کارگاه های کلاسی درباره امنیت اینترنت، آموزش تشخیص اطلاعات صحیح از نادرست، استفاده از داستان و فعالیت های مشارکتی، تولید پوسترهای آموزشی توسط دانش آموزان، مشارکت دادن خانواده ها در فرآیند آموزش و ایجاد فضای گفت وگو درباره تجربه های دانش آموزان در استفاده از فضای مجازی بود اجرای این راهکارها به تدریج موجب افزایش آگاهی دانش آموزان نسبت به فرصت ها و تهدیدهای فضای مجازی، تقویت مهارت تفکر انتقادی در مواجهه با محتواهای آنلاین و بهبود الگوی استفاده از ابزارهای دیجیتال شد همچنین مشارکت فعال دانش آموزان در فعالیت های آموزشی و حمایت والدین نقش موثری در نهادینه شدن رفتارهای صحیح در استفاده از فضای مجازی داشت ارزیابی های انجام شده در پایان دوره نشان داد که دانش آموزان توانایی بیشتری در تشخیص محتوای مناسب، رعایت اصول ایمنی در فضای اینترنت و مدیریت زمان استفاده از رسانه های دیجیتال پیدا کرده اند نتایج این اقدام پژوهی نشان می دهد که آموزش هدفمند سواد دیجیتال در دوره ابتدایی، همراه با مشارکت خانواده و بهره گیری از روش های فعال یادگیری، می تواند نقش موثری در شکل گیری نگرش مسئولانه و آگاهانه دانش آموزان نسبت به فضای مجازی داشته باشد این تجربه آموزشی می تواند به عنوان الگویی کاربردی برای معلمان دوره ابتدایی در جهت ارتقای سواد رسانه ای و دیجیتال دانش آموزان مورد استفاده قرار گیرد

نویسندگان

اعظم مهدی زاده گوکی

محل خدمت:ناحیه سه قم اسم مدرسه:دبستان دخترانه تقوی یک

مهدی زاده گوکی، اعظم،1404،چگونه توانستم سواد دیجیتال واستفاده آگاهانه از فضای مجازی در دانش آموزان را افزایش دهم؟،اولین همایش بین المللی و جشنواره ملی اقدام پژوهی در مدارس،مسجد سلیمان

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات اولین همایش بین المللی و جشنواره ملی اقدام پژوهی در مدارس18 بهمن 1404 · مسجد سلیمان