چکیده مقاله
دوره ابتدایی، به ویژه پایه پنجم، یکی از حساس ترین مراحل شکل گیری هویت اجتماعی و اخلاقی دانش آموزان است این اقدام پژوهی با هدف بهبود و اصلاح رفتار ناپسند اخلاقی نظیر پرخاشگری کلامی، عدم رعایت حقوق هم کلاسی ها و بی انضباطی رفتاری در یکی از دانش آموزان پایه پنجم به نام «حسین » در دبستان نحوی فسوی شهرستان فسا انجام شد کلاس مذکور دارای ۳۹ دانش آموز بود و رفتارهای ناسازگارانه حسین نه تنها روند یادگیری خودش را مختل می کرد، بلکه بر جو روانی و انضباطی کل کلاس و تعاملات اجتماعی مدرسه ۴۰۰ نفره ما تاثیر منفی گذاشته بود به عنوان معلمی با ۲۰ سال سابقه خدمت، وظیفه خود دانستم تا با رویکردی علمی و تربیتی به ریشه یابی و حل این چالش بپردازم روش گردآوری اطلاعات شواهد ۱ :برای دستیابی به تصویری دقیق از علل رفتارهای حسین، از ابزارهای متنوعی جهت جمع آوری داده ها استفاده شد؛ از جمله: مشاهده منظم و ثبت فراوانی رفتارها در دفتر مدیریت کلاس، مصاحبه های عمیق و صمیمانه با خود دانش آموز، گفتگو با والدین وی جهت بررسی وضعیت خانوادگی، مشورت با مشاور مرکز و نظرسنجی از سایر معلمان و دانش آموزان کلاس یافته های اولیه نشان داد که رفتارهای حسین ناشی از تمایل شدید به جلب توجه، ضعف در مهارت های ارتباطی، و برخی تنش های خانوادگی و تربیتی در محیط خانه است راه حل های اجرا شده مداخله :با تکیه بر تجارب آموزشی و اصول روان شناسی تربیتی، برنامه ای جامع در چند مرحله اجرا شد:۱ تغییر موقعیت و مسئولیت دهی: سپردن مسئولیت های کلاسی به حسین مانند همیار معلم و گروه بندی های درسی جهت ارضای نیاز به دیده شدن به روش مثبت ۲ قرارداد رفتاری و تقویت مثبت: انعقاد قرارداد اخلاقی دوجانبه با حسین و تشویق سیستماتیک رفتارهای مطلوب او در حضور هم کلاسی ها ۳ آموزش مهارت های اجتماعی و کنترل خشم: برگزاری کارگاه های کوچک قصه گویی و نقش آفرینی رول پلی در کلاس برای تقویت همدلی و رفتارهای شهروندی ۴ همسوسازی خانه و مدرسه: برگزاری جلسات مشاوره با خانواده حسین جهت تغییر الگوهای تنبیهی به الگوهای حمایتی در منزل ارزیابی و شواهد ۲:پس از اجرای مداخله ها طی یک دوره سه ماهه، ارزیابی مجدد رفتار حسین نشان دهنده تغییرات چشمگیر و مثبتی بود بر اساس مشاهدات میدانی و بازخوردهای دریافتی از هم کلاسی ها و کادر مدرسه، رفتارهای پرخاشگرانه کلامی و فیزیکی حسین به شدت کاهش یافت او توانست روابط دوستانه و سالمی با هم کلاسی های خود برقرار کند و میزان مشارکت فعال او در فعالیت های گروهی کلاس ۳۹ نفره مان ارتقا یافت همچنین، رضایت خانواده و بهبود عملکرد تحصیلی وی، گویای اثربخشی این اقدامات بود نتیجه گیری:نتایج این اقدام پژوهی نشان داد که مشکلات اخلاقی و رفتاری دانش آموزان در سنین ابتدایی، با رویکردهای تنبیهی و طردکننده حل نمی شود؛ بلکه شناخت ریشه ای رفتار، به کارگیری روش های محبت آمیز همراه با اقتدار علمی، مسئولیت دهی متناسب با توانمندی دانش آموز و هماهنگی مستمر میان خانه و مدرسه می تواند رفتارهای ناسازگار را به رفتارهای سازنده و اخلاقی تبدیل کند
نویسندگان
شیوه ارجاع
�یروانی شیری، زلیخا،1404،چگونه توانستم مشکل اخلاقی حسین دانش آموز پایه پنجم دبستان نحوی فسوی شهرستان فسا را برطرف کنم؟،اولین همایش بین المللی و جشنواره ملی اقدام پژوهی در مدارس،مسجد سلیمان
ارائهشده در
مجموعه مقالات اولین همایش بین المللی و جشنواره ملی اقدام پژوهی در مدارس18 بهمن 1404 · مسجد سلیمان